يکي از مهم ترين اثرات جانبي سيستم ايمني بدن ، آلرژي است که در بعضي از شرايط پديدار مي شود . چندين نوع مختلف آلرژي وجود دارد که بعضي از آنها مي توانند در هر شخصي بروز کنند، اما بعضي فقط در افرادي ايجاد مي شوند که تمايل آلرژيک داشته باشند . در واقعآلرژي ياحساسيت نوع ديگري از اختلال در دستگاه ايمني بدن است و پاسخ شديد دستگاه ايمني در مقابل برخي از آنتي ژن ها مي باشد. آنتي ژني را که باعث ايجاد آلرژي مي شود راآلرژن ياماده حساسيت زا مي گويند .شروع آلرژي ( ALLERGY ) : هنگامي که فردي براي اولين بار در معرض ماده آلرژن ( مواد آلرژن مانند برخي داروها ، مو ، پر ، بوي گل ها و … ) قرار مي گيرد، در بدن او نوع خاصي پادتن توليد مي شود . اگر اين فرد بعد از مدتي در معرض همان آنتي ژن قرار بگيرد، ماده آلرژن به پادتن هاي موجود در سطح ماستوسيت ها ( سلول هايي مشابه بازوفيل خون ) متصل مي شود ، در نتيجه اين سلول موادي به نام هيستامين ها را آزاد مي کند. هيستامين سبب بروز علائم آلرژي مانند تورم ، قرمزي ، خارش چشم ها ، گرفتگي و آبريزش بيني مي شود که افراد مبتلا به آلرژي براي مقابله با اثرات شديد هيستامين بايد از دارو هاي آنتي هيستامين استفاده کنند . بدن افراد گاهي در مقابل آلرژي واکنش هايي از خود نشان مي دهد که مي توان از واکنش هاي آلرژي به موارد زير اشاره کرد :

1- آنافيلاکسي ( ANAPHYLAXIS ) : واکنش هاي آلرژيک در برخي از موارد خفيف است ، اما گاهي مانند شوک آنافيلاکسي  به شدت خطرناک مي باشد . برخي افراد آلرژي زيادي نسبت به برخي از آلرژن ها دارند. هنگامي که اين افراد در معرض اين آلرژن ها قرار مي گيرند ماستوسيت هاي آنها به طور ناگهاني مقدار زيادي مواد شيميايي آزاد مي کنند. در نتيجه رگ هاي خوني فرد به سرعت گشاد مي شوند و در اين حالت فشار خون شخص به شدت کاهش مي يابد. به کاهش شديد فشار خون که در نتيجه حساسيت به ماده خاصي بروز مي کند شوک ” آنافيلاکسي” مي گويند . در هنگام بروز شوک آنافيلاکسي ، خون کافي به بخش هاي مختلف بدن به ويژه مغز نمي رسد و زندگي فرد به خطر مي افتد . بعضي از افراد نسبت به داروهاي خاصي، آلرژي شديد دارند و ممکن است مصرف اين داروها سبب بروز شوک آنافيلاکسي در آنها شود . به همين دليل به بيماران توصيه مي شود تا موارد حساسيت دارويي خود را هنگام درمان به پزشک خود اطلاع دهند .

2-کهير ( URTICARIA ) : کهير ناشي از آنتي ژني است که وارد مناطق خاصي از پوست شده و موجب واکنش هايي شبيه آنافيلاکسي موضعي مي گردد . هيستاميني که به صورت موضعي آزاد مي شود موجب ايجاد يک قرمزي فوري در پوست مي شود و بعد از آن افزايش نفوذ پذيري موضعي مويرگ ها است که منجر به تورم پوست  بصورت نواحي کوچک با حدود مشخص در چند دقيقه ديگر مي شود . تجويز داروهاي ضد هيستاميني به شخص قبل از قرار گرفتن در معرض آنتي ژن ، از ايجاد کهير جلوگيري مي کند.

3-تب يونجه ( HAY FEVER ) : در تب يونجه هم واکنش آلرژي در بيني حادث مي شود . هيستامين آزاد شده در جواب به اين واکنش موجب اتساع رگ هاي موضعي و در نتيجه افزايش فشار خون مويرگي و افزايش فشار خود مويرگ مي گردد. اين دو اثر موجب نشت سريع مايع به داخل بافت هاي بيني شده و مخاط بيني متورم و مترشح مي گردد . در اينجا نيز مصرف داروهاي آنتي هيستاميني مي تواند از اين واکنش تورمي جلو گيري کند .

4- آسم ( ASTHMA ) : در آسم واکنش آلرژن در نايژک هاي ريه حادث مي شود. در اينجا به نظر مي رسد که مهم ترين فرآورده هاي آزاد شده از ماستوسيت ها ماده اي با واکنش آهسته آنافيلاکسي باشد که موجب اسپاسم عضله صاف نايژک ها مي گردد . بدين صورت شخص دچار تنگي نفس مي شود تا اينکه فرآورده هاي ناشي از واکنش آلرژيک از محيط خارج گردند . متاسفانه تجويز داروهاي ضد هيستاميني اثر اندکي بر روي دوره آسم دارد، زيرا به نظر نمي رسد که هيستامين فاکتور اصلي توليد واکنش آسم باشد .

 Ref.tebyan.net