ارسال شده توسط . در مارس 23, 2008

زلزله، لرزش ناگهاني و سريع زمين بدليل ايجاد شكستگي و جابجايي لايههاي دروني زمين است. چنين لرزشي، ميتواند منجر به تخريب و درهم شكستن ساختمانها و پلها، نشت گاز شهري و اختلال در شبكه برق و تلفن گردد. به همين دليل در زلزله، علاوه بر عوارض مستقيم ناشي از تخريب، بايد منتظر عواقبي همچون آتشسوزي، خفگي ناشي از گاز، انفجار و… نيز باشيم. ساختمانهايي كه از اصول ساختمانسازي مناسب برخوردار نباشند و يا برروي زمينهاي ناپايدار و سفرههاي آب زيرزميني بنا شده باشند، بيش از همه در معرض خطرند. زلزله در هر زماني از شبانهروز و هر روزي از سال محتمل است. بدرستي قابل پيشبيني نيست و بايد به گونهاي زندگي و محيط خود را آماده كنيم كه در صورت بروز اين حادثه، شاهد كمترين آسيب و خسارات باشيم.
زلزله، لرزش ناگهاني و سريع زمين بدليل ايجاد شكستگي و جابجايي لايههاي دروني زمين است. چنين لرزشي، ميتواند منجر به تخريب و درهم شكستن ساختمانها و پلها، نشت گاز شهري و اختلال در شبكه برق و تلفن گردد. به همين دليل در زلزله، علاوه بر عوارض مستقيم ناشي از تخريب، بايد منتظر عواقبي همچون آتشسوزي، خفگي ناشي از گاز، انفجار و… نيز باشيم. ساختمانهايي كه از اصول ساختمانسازي مناسب برخوردار نباشند و يا برروي زمينهاي ناپايدار و سفرههاي آب زيرزميني بنا شده باشند، بيش از همه در معرض خطرند. زلزله در هر زماني از شبانهروز و هر روزي از سال محتمل است. بدرستي قابل پيشبيني نيست و بايد به گونهاي زندگي و محيط خود را آماده كنيم كه در صورت بروز اين حادثه، شاهد كمترين آسيب و خسارات باشيم.
• چه مكانهايي بيشتر در معرض خطرند؟
كشور ايران، جزو مناطق زلزلهخيز جهان است. هرچند كه مناطق كوهستاني و منطقه زاگرس در معرض خطر بيشتري جهت زلزله قرار دارند ولي با توجه به زلزلههاي بم و طبس در چند سال اخير، بايد گفت كه هيچ منطقهاي از كشورمان مصون از خطر زلزله نميباشد. پس شايد تنها راه مقابله با اين پديده، رعايت اصول شهرسازي و ساختمانسازي و آشنايي با نكات ايمني و آمادگي جهت برخورد مناسب به هنگام رويايي با زلزله باشد.
كشور ايران، جزو مناطق زلزلهخيز جهان است. هرچند كه مناطق كوهستاني و منطقه زاگرس در معرض خطر بيشتري جهت زلزله قرار دارند ولي با توجه به زلزلههاي بم و طبس در چند سال اخير، بايد گفت كه هيچ منطقهاي از كشورمان مصون از خطر زلزله نميباشد. پس شايد تنها راه مقابله با اين پديده، رعايت اصول شهرسازي و ساختمانسازي و آشنايي با نكات ايمني و آمادگي جهت برخورد مناسب به هنگام رويايي با زلزله باشد.
• مقياس سنجش شدت زلزله:
متداولترين واحد اندازهگيري شدت زمينلرزه، در سال ۱۹۳۵ ميلادي توسط چارلز ريشتر ابداع شد. مقياس ريشتر، اندازهگيري لگاريتمي انرژي آزاد شده در جريان زمينلرزه ميباشد. معمولاً زمينلرزههايي با قدرت ۵/۴ ريشتر و بالاتر، آنقدر قوي هستند كه توسط اكثريت لرزهنگارهاي جهان حس شوند. همه ساله، هزاران زلزله در سطح كره زمين ثبت ميگردد. زمينلرزهها ناگهاني، بيرحمانه و بدون اخطار و اطلاع قبلي رخ ميدهند. شناسايي عوامل خطر و آمادهسازي جامعه و شهرها جهت كاهش تلفات و خسارات ناشي از زلزله اهميت بسزايي دارد.
متداولترين واحد اندازهگيري شدت زمينلرزه، در سال ۱۹۳۵ ميلادي توسط چارلز ريشتر ابداع شد. مقياس ريشتر، اندازهگيري لگاريتمي انرژي آزاد شده در جريان زمينلرزه ميباشد. معمولاً زمينلرزههايي با قدرت ۵/۴ ريشتر و بالاتر، آنقدر قوي هستند كه توسط اكثريت لرزهنگارهاي جهان حس شوند. همه ساله، هزاران زلزله در سطح كره زمين ثبت ميگردد. زمينلرزهها ناگهاني، بيرحمانه و بدون اخطار و اطلاع قبلي رخ ميدهند. شناسايي عوامل خطر و آمادهسازي جامعه و شهرها جهت كاهش تلفات و خسارات ناشي از زلزله اهميت بسزايي دارد.
قبل از وقوع زلزله:
• سهم هر يك از ما در آمادهسازي جامعه
هريك از ما به نوبه خود ميتوانيم در هشياري و آمادگي مردم شهرمان در برابر زلزله مؤثر باشيم: - ميتوانيم با مطالعه كافي و تمرين، جهت رويارويي با زلزله آماده شويم تا لااقل، در صورت بروز زلزله، در زمره نجات يافتگان، به ساير امدادگران بپيونديم. - ميتوانيم با آموزش مناسب فرزندان و افراد خانواده، از آمادگي آنان اطمينان حاصل كنيم. - در هنگام ساخت و خريد منزل و آمادهسازي آن، همچنين چيدن لوازم و دكوراسيون، همواره بياد داشته باشيم كه ممكن است بزودي زلزلهاي در پيش باشد. - لوازم ضروري، كمكهاي اوليه، دفترچه تلفنهاي ضروري و ساير موارد را درمكاني ايمن و مورد اطلاع كليه افراد خانواده نگهداري كنيم. - در انتقال اطلاعات و تجارب خود به همسايگان، دوستان و بستگان كوشا باشيم. - از پخش كردن شايعات و اخبار نامطمئن درباره زلزله پرهيز كنيم.در هنگام وقوع زلزله، بيشترين مكانهاي در معرض خطر عبارتند از ساختمانهاي قديمي و فرسوده، مناطق مجاور ساختمانها و نزديكي ديواره خارجي ساختمانها. در شهرهاي بزرگ كه بيشتر ساختمانها، چند طبقه يا بلند مرتبه هستند، بيشترين تلفات زلزله مربوط به كساني است كه شتابزده به سمت بيرون از منزل حركت ميكنند و دچار آسيب ناشي از افتادن اجسام سنگين، فروريختگي آوار يا پرتاب شيشههاي شكسته ميگردند. بهترين روش محافظت در هنگام زلزله، پناه بردن به زير لوازم محكم و سنگين همچون ميزهاي محكم و يا چارچوب درهاست.
هريك از ما به نوبه خود ميتوانيم در هشياري و آمادگي مردم شهرمان در برابر زلزله مؤثر باشيم: - ميتوانيم با مطالعه كافي و تمرين، جهت رويارويي با زلزله آماده شويم تا لااقل، در صورت بروز زلزله، در زمره نجات يافتگان، به ساير امدادگران بپيونديم. - ميتوانيم با آموزش مناسب فرزندان و افراد خانواده، از آمادگي آنان اطمينان حاصل كنيم. - در هنگام ساخت و خريد منزل و آمادهسازي آن، همچنين چيدن لوازم و دكوراسيون، همواره بياد داشته باشيم كه ممكن است بزودي زلزلهاي در پيش باشد. - لوازم ضروري، كمكهاي اوليه، دفترچه تلفنهاي ضروري و ساير موارد را درمكاني ايمن و مورد اطلاع كليه افراد خانواده نگهداري كنيم. - در انتقال اطلاعات و تجارب خود به همسايگان، دوستان و بستگان كوشا باشيم. - از پخش كردن شايعات و اخبار نامطمئن درباره زلزله پرهيز كنيم.در هنگام وقوع زلزله، بيشترين مكانهاي در معرض خطر عبارتند از ساختمانهاي قديمي و فرسوده، مناطق مجاور ساختمانها و نزديكي ديواره خارجي ساختمانها. در شهرهاي بزرگ كه بيشتر ساختمانها، چند طبقه يا بلند مرتبه هستند، بيشترين تلفات زلزله مربوط به كساني است كه شتابزده به سمت بيرون از منزل حركت ميكنند و دچار آسيب ناشي از افتادن اجسام سنگين، فروريختگي آوار يا پرتاب شيشههاي شكسته ميگردند. بهترين روش محافظت در هنگام زلزله، پناه بردن به زير لوازم محكم و سنگين همچون ميزهاي محكم و يا چارچوب درهاست.
• اقدامات ايمني در منزل، محل كار و مدارس

- اتصال قفسهها را به ديوار محكم كنيد. - وسايل بزرگتر را در طبقات پايينتر قفسهها جاي دهيد. - ظروف شكستني همچون بطريها، ظروف شيشهاي و چيني را از بزرگ به كوچك در طبقات پايين به بالا و در قفسههاي دردار و قفل شده نگهداري نماييد. - آويختنيهاي سنگين همچون تابلوهاي بزرگ و قابعكسهاي شيشهدار را در مكاني بدور از تختخواب، مبل و صندلي يا ساير مكانهايي كه امكان افتادن بروي سر مردم دارد، نصب نماييد. - چراغهاي آويز و لوسترها را كاملاً به سقف محكم كنيد. - سيمكشي فرسوده برق و لولهكشي نامطمئن گاز و آب را اصلاح كنيد تا خطر آتشسوزي، انفجار، خفگي و خطرات ديگر به حداقل برسد. - آبگرمكن منزل را كاملاً به ديوار – يا به زمين – محكم نماييد. - از راههاي خروجي اضطراري بخصوص در مدارس و مراكز عمومي اطلاع داشته باشيد. - كليه تركهاي بالاي ديوارها يا روي سقفها، همچنين گچكاريهاي آسيب ديده را ترميم كنيد. چنانچه احتمال مشكل عمقيتر در ترك وجود دارد، حتماً بصورت اصولي آنرا ترميم نماييد. - حشرهكشها، سموم گياهي و مواد قابل اشتغال را در جاي مطمئن و قفلدار، ترجيحاً نزديك به سطح زمين نگهداري كنيد.
- اتصال قفسهها را به ديوار محكم كنيد. - وسايل بزرگتر را در طبقات پايينتر قفسهها جاي دهيد. - ظروف شكستني همچون بطريها، ظروف شيشهاي و چيني را از بزرگ به كوچك در طبقات پايين به بالا و در قفسههاي دردار و قفل شده نگهداري نماييد. - آويختنيهاي سنگين همچون تابلوهاي بزرگ و قابعكسهاي شيشهدار را در مكاني بدور از تختخواب، مبل و صندلي يا ساير مكانهايي كه امكان افتادن بروي سر مردم دارد، نصب نماييد. - چراغهاي آويز و لوسترها را كاملاً به سقف محكم كنيد. - سيمكشي فرسوده برق و لولهكشي نامطمئن گاز و آب را اصلاح كنيد تا خطر آتشسوزي، انفجار، خفگي و خطرات ديگر به حداقل برسد. - آبگرمكن منزل را كاملاً به ديوار – يا به زمين – محكم نماييد. - از راههاي خروجي اضطراري بخصوص در مدارس و مراكز عمومي اطلاع داشته باشيد. - كليه تركهاي بالاي ديوارها يا روي سقفها، همچنين گچكاريهاي آسيب ديده را ترميم كنيد. چنانچه احتمال مشكل عمقيتر در ترك وجود دارد، حتماً بصورت اصولي آنرا ترميم نماييد. - حشرهكشها، سموم گياهي و مواد قابل اشتغال را در جاي مطمئن و قفلدار، ترجيحاً نزديك به سطح زمين نگهداري كنيد.
• شناسايي نقاط ايمن در هر مكان
- زير وسايل بزرگ و محكم مثل ميز يا نيمكت - در كنار ديوارههاي داخلي منزل و كنج اتاقها. - مكانهايي بدور از پنجره، آينه، تابلو، قفسههاي بلند و سنگين يا لوازمي كه احتمال سقوط آنها وجود دارد.
- زير وسايل بزرگ و محكم مثل ميز يا نيمكت - در كنار ديوارههاي داخلي منزل و كنج اتاقها. - مكانهايي بدور از پنجره، آينه، تابلو، قفسههاي بلند و سنگين يا لوازمي كه احتمال سقوط آنها وجود دارد.
• در نظر داشتن مناطق ايمن در اطراف منزل و محل كار
- فضاهاي باز، بدور از ساختمانها و درختان و خطوط برق و تلفن. - مناطق مسطح كه در زير آنها فضاي خالي يا سفره آب زيرزميني وجود نداشته باشد.
- فضاهاي باز، بدور از ساختمانها و درختان و خطوط برق و تلفن. - مناطق مسطح كه در زير آنها فضاي خالي يا سفره آب زيرزميني وجود نداشته باشد.
• نگهداري وسايل ضروري
- چراغ قوه و راديو با باتري اضافي، جعبه كمكهاي اوليه، غذاي كنسرو شده و قوطي بازكن، داروهاي ضروري، اندكي پول نقد، كارت شناسايي و كفشها و دستكشهاي محكم و مقاوم.
- چراغ قوه و راديو با باتري اضافي، جعبه كمكهاي اوليه، غذاي كنسرو شده و قوطي بازكن، داروهاي ضروري، اندكي پول نقد، كارت شناسايي و كفشها و دستكشهاي محكم و مقاوم.
• چگونه افراد خانواده را بيابيم؟
- از آنجايي كه در بسياري از ساعات روز، بدليل كار والدين و مدرسه فرزندان، افراد خانواده در كنار يكديگر نيستند، همواره بايد بدانيد كه در صورت بروز حوادث، چگونه و كجا يكديگر را مقالات كنيد. - بعد از وقوع زمينلرزه، احتمال دارد كه تماس تلفني با خارج از شهر، آسانتر از تماس داخل شهري باشد. با كليه اعضاي خانواده هماهنگ كنيد كه در صورت لزوم، با يك فرد مشخص در يك شهر ديگر تماس بگيرند. - به كودكان آموزش دهيد كه همواره تلفنهاي ضروري را نزد خود داشته باشند و بتوانند از آنها استفاده كنند. - كودكان نيز همانند شما بايد بتوانند از راديو دستي استفاده كنند. چه بسا تنها راه ارتباط با دنياي خارج براي يك فرد تنها پس از زلزله، استفاده از راديو باشد.
- از آنجايي كه در بسياري از ساعات روز، بدليل كار والدين و مدرسه فرزندان، افراد خانواده در كنار يكديگر نيستند، همواره بايد بدانيد كه در صورت بروز حوادث، چگونه و كجا يكديگر را مقالات كنيد. - بعد از وقوع زمينلرزه، احتمال دارد كه تماس تلفني با خارج از شهر، آسانتر از تماس داخل شهري باشد. با كليه اعضاي خانواده هماهنگ كنيد كه در صورت لزوم، با يك فرد مشخص در يك شهر ديگر تماس بگيرند. - به كودكان آموزش دهيد كه همواره تلفنهاي ضروري را نزد خود داشته باشند و بتوانند از آنها استفاده كنند. - كودكان نيز همانند شما بايد بتوانند از راديو دستي استفاده كنند. چه بسا تنها راه ارتباط با دنياي خارج براي يك فرد تنها پس از زلزله، استفاده از راديو باشد.
هنگام وقوع زلزله:
• چنانچه در منزل يا در يك ساختمان هستيد

ـ در پناه ديوارهاي اصلي داخلي و يا در زير لوازم سنگين و محكم منزل باقي بمانيد. در غير اينصورت، به زير چارچوب درها پناه ببريد و در حالت نشسته، دستان خود، را محافظ سر قرار دهيد. ـ در منزل باقي بمانيد. خطرناكترين كار در هنگام وقوع زلزله آنست كه سعي كنيد در همان زمان ساختمان را ترك كنيد چرا كه علاوه بر آنکه احتمال سقوط اشيا وجود دارد، آوار و قطعات شيشه، راه پله و آسانسور، از قسمتهاي خطرناك ساختمانها محسوب مي گردند.
ـ در پناه ديوارهاي اصلي داخلي و يا در زير لوازم سنگين و محكم منزل باقي بمانيد. در غير اينصورت، به زير چارچوب درها پناه ببريد و در حالت نشسته، دستان خود، را محافظ سر قرار دهيد. ـ در منزل باقي بمانيد. خطرناكترين كار در هنگام وقوع زلزله آنست كه سعي كنيد در همان زمان ساختمان را ترك كنيد چرا كه علاوه بر آنکه احتمال سقوط اشيا وجود دارد، آوار و قطعات شيشه، راه پله و آسانسور، از قسمتهاي خطرناك ساختمانها محسوب مي گردند.
• چنانچه بيرون هستيد
ـ به مكاني دور از ساختمانها، تيرهاي چراغ برق و سيمهاي برق پناه ببريد و تا پايان زلزله آنجا بمانيد. ـ ار تردد در خيابانها و نزديكي ساختمانها پرهيز كنيد.
ـ به مكاني دور از ساختمانها، تيرهاي چراغ برق و سيمهاي برق پناه ببريد و تا پايان زلزله آنجا بمانيد. ـ ار تردد در خيابانها و نزديكي ساختمانها پرهيز كنيد.
• چنانچه در يك وسيله نقليه هستيد
چنانچه در يك وسيله نقليه هستيد: ـ خودرو را متوقف كنيد و درون خودرو باقي بمانيد. ـ به جلو خم شده و دستتان را حايل به سرتان قراردهيد. ـ در صورت امكان، خودرو را به مكاني باز منتقل كنيد. از حركت بر روي پلها و زيرگذرها اجتناب كنيد.
چنانچه در يك وسيله نقليه هستيد: ـ خودرو را متوقف كنيد و درون خودرو باقي بمانيد. ـ به جلو خم شده و دستتان را حايل به سرتان قراردهيد. ـ در صورت امكان، خودرو را به مكاني باز منتقل كنيد. از حركت بر روي پلها و زيرگذرها اجتناب كنيد.
بعد از وقوع زلزله:
• رويارويي با پسلرزهها
ـ با اينكه پسلرزه قدرت كمتري از زمينلرزه اصلي دارند، ممكن است خسارات ديگري به بار آورند و باعث فروريزي ساختمانهاي نيمه ويران گردند. ممكن است پسلرزهها تا چندين روز پس از وقوع زمينلرزه ادامه داشته باشند.
ـ با اينكه پسلرزه قدرت كمتري از زمينلرزه اصلي دارند، ممكن است خسارات ديگري به بار آورند و باعث فروريزي ساختمانهاي نيمه ويران گردند. ممكن است پسلرزهها تا چندين روز پس از وقوع زمينلرزه ادامه داشته باشند.
•كمك به آسيبديدگان و زير آوارماندگان
ـ چنانجه از كمكهاي اوليه، آگاهي داريد، به افراد آسيبديده كمكرساني طبي نماييد. ـ در صورت تخريب ساختمانها، پس از يافتن افراد خانواده، جهت يافتن همسايگان اقدام كنيد. ـ از حركت دادن افراد آسيبديده خودداري كنيد؛ مگر آنكه احتمال جدي فروريزي آوار بر سرشان وجود داشته باشد و يا بسياربدحال باشند.
ـ چنانجه از كمكهاي اوليه، آگاهي داريد، به افراد آسيبديده كمكرساني طبي نماييد. ـ در صورت تخريب ساختمانها، پس از يافتن افراد خانواده، جهت يافتن همسايگان اقدام كنيد. ـ از حركت دادن افراد آسيبديده خودداري كنيد؛ مگر آنكه احتمال جدي فروريزي آوار بر سرشان وجود داشته باشد و يا بسياربدحال باشند.
اقدامات عمومي:
ـ جهت كسب اطلاعات ضروري، به اخبار راديو گوش فرادهيد. ـ به فكر همسايگان خود، بخصوص كودكان، سالمندان و معلولين باشيد. شايد به كمك شما نياز داشته باشند. ـ تا هنگامي كه از سلامت ساختمان اطمينان حاصل نكردهايد، به داخل آن نرويد. ـ از تلفن فقط در موارد بسيار ضروري استفاده كنيد. ـ داروها، مواد سوختي و تميزكنندهها را جمعآوري و در مكان مناسبي نگهداري كنيد. ـ چنانچه بوي گاز يا مواد آتشزا استشمام ميكنيد از محل دور شويد. ـ درب قفسهها و كمدها را با احتياط باز كنيد. ـ از سلامت لولهكشي آب و گاز و شبكه برق اطمينان حاصل كنيد. ـ همواره بياد داشته باشيد كه مهمترين نياز افراد مصيبت ديده، حمايت روحي و رواني است.
ـ جهت كسب اطلاعات ضروري، به اخبار راديو گوش فرادهيد. ـ به فكر همسايگان خود، بخصوص كودكان، سالمندان و معلولين باشيد. شايد به كمك شما نياز داشته باشند. ـ تا هنگامي كه از سلامت ساختمان اطمينان حاصل نكردهايد، به داخل آن نرويد. ـ از تلفن فقط در موارد بسيار ضروري استفاده كنيد. ـ داروها، مواد سوختي و تميزكنندهها را جمعآوري و در مكان مناسبي نگهداري كنيد. ـ چنانچه بوي گاز يا مواد آتشزا استشمام ميكنيد از محل دور شويد. ـ درب قفسهها و كمدها را با احتياط باز كنيد. ـ از سلامت لولهكشي آب و گاز و شبكه برق اطمينان حاصل كنيد. ـ همواره بياد داشته باشيد كه مهمترين نياز افراد مصيبت ديده، حمايت روحي و رواني است.
info
• كمكهاي مردمي
در هنگام وقوع بلاياي طبيعي، مردم سراسر كشور و حتي دنيا، علاقمندند كه به افراد آسيبديده ياري رسانند. جهت اطمينان از استفاده بهينه از اين كمكهاي نوع دوستانه، توجه به نكات زير مفيد ميباشد: ـ كمكهاي مالي، از فوريترين و مفيدترين نيازهاي آسيبديدگان است. جهت اهداي كمكهاي مالي، تنها به سازمانهاي رسمي و مسؤول مراجعه نماييد. ـ جهت اهداي غذا و لباس، منتظر اعلان عمومي نهادهاي مسؤول بمانيد. در نخستين ساعات پس از زلزله، امدادرسانان بيش از آن مشغول هستند كه بتوانند اينگونه كمكها را با سلامت كامل به آسيبديدگان برسانند و احتمال هدر رفتن اينگونه كمكها زياد است. - داوطلبان كمك به آسيبديدگان، بايد به سازمانهاي مسؤول، همچون جمعيت هلال احمر جمهوري اسلامي ايران مراجعه كنند. مراجعه خودسرانه به مناطق آسيبديده، باعث ازدحام بيش از حد و مسدود شدن راههاي ارتباطي ميگردد. ـ سازمانها و نهادهاي خصوصي مايل به اهداء و كمك نيز بايد در درجه اول با سازمانهاي ذيربط تماس بگيرند و اطلاع حاصل كنند كه چه كمكهاي مورد نياز است.
در هنگام وقوع بلاياي طبيعي، مردم سراسر كشور و حتي دنيا، علاقمندند كه به افراد آسيبديده ياري رسانند. جهت اطمينان از استفاده بهينه از اين كمكهاي نوع دوستانه، توجه به نكات زير مفيد ميباشد: ـ كمكهاي مالي، از فوريترين و مفيدترين نيازهاي آسيبديدگان است. جهت اهداي كمكهاي مالي، تنها به سازمانهاي رسمي و مسؤول مراجعه نماييد. ـ جهت اهداي غذا و لباس، منتظر اعلان عمومي نهادهاي مسؤول بمانيد. در نخستين ساعات پس از زلزله، امدادرسانان بيش از آن مشغول هستند كه بتوانند اينگونه كمكها را با سلامت كامل به آسيبديدگان برسانند و احتمال هدر رفتن اينگونه كمكها زياد است. - داوطلبان كمك به آسيبديدگان، بايد به سازمانهاي مسؤول، همچون جمعيت هلال احمر جمهوري اسلامي ايران مراجعه كنند. مراجعه خودسرانه به مناطق آسيبديده، باعث ازدحام بيش از حد و مسدود شدن راههاي ارتباطي ميگردد. ـ سازمانها و نهادهاي خصوصي مايل به اهداء و كمك نيز بايد در درجه اول با سازمانهاي ذيربط تماس بگيرند و اطلاع حاصل كنند كه چه كمكهاي مورد نياز است.
گفته شما در .... درج گرديد مارس 23, 2008 روی 3:47 ق.ظ and is filed under آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, کـمـکـهـای اولـیـه.
.
شما می توانید هر گونه جواب به این فقره را از این طریق دنبال کنید RSS 2.0 فید.
بخشهای نظرات و مطالب مرتبط هر دو بسته هستند