فريبا اسدي
پره اکلامپسي:
خلاصه:
خطرات و فعاليتهاي فيزيکي قبل و درضمن بارداري ، به طور کامل بررسي نشده است. در تحقيق حاضر، ما ارتباط فعاليت فيزيکي و احتمال بروز پرهاکلامپسي را به صورت بررسي شاهد مورد روي201 خانم حاملهي مبتلا به پرهاکلامپسي و 283 خانم حاملهي طبيعي بررسي کرديم. اطلاعات که از اين افراد گرفتيم شامل نوع، شدت، دفعات، و مدت فعاليت فيزيکي در ضمن20 هفتهي اول بارداري ودر ضمن يکسال قبل از بارداري است. در افرادي که در مراحل ابتداي حاملگي فعاليت فيزيکي منظم داشتهاند در مقايسه با افرادي که فعاليت فيزيکي نداشتند، احتمال پرهاکلامپسي 35% کاهش داشت. چنانچه فعاليت فيزيکي درحد خفيف تا متوسط باشد، اين کاهش احتمال 24% خواهد بود. فعاليت فيزيکي شديد اين احتمال را 54% کاهش ميدهد. تند راه رفتن با سرعت متوسط (3 مايل درساعت) با افرادي که اصلاً پياده روي نميکردند، احتمال پرهاکلامپسي را 30 تا 33% کاهش ميدهد. از پله بالا رفتن باعث کاهش احتمال پرهاکلامپسي ميشود. فعاليت فيزيکي در ضمن يک سال قبل از حاملگي باعث کاهش احتمال ابتلا به پرهاکلامپسي با درصدهايي مشابه آنچه براي فعاليتهاي فيزيکي در ضمن حاملگي گفته شد،ميشود. اين يافتهها نشان ميدهد که فعاليت فيزيکي منظم قبل ازحاملگي و درمراحل ابتدايي حاملگي سبب کاهش احتمال پرهاکلامپسي ميشود.
بيماريهاي هيپرتانسيو در حاملگي، دومين عامل مرگ و مير مادران حامله با ميزان 15% در ايالات متحده هستند (اولين عامل مرگ ومير مادران حامله درايالات متحده آمبولي است). عوارض هيپرتانسيون در حاملگي عبارتند ازAbruptio Placentae: ، خونروي سربرال، عوارض کبدي و نارسايي حاد کليه، يکي از بيماريهاي هيپرتانسيو در حاملگي پرهاکلامپسي است. شيوع پراکلامپسي3 تا 4% درصد است و سبب بيماري و يا مرگ نوزاد نيز ميشود. اطلاعات زياد در مورد تأثير عوامل مختلف از جمله فعاليت فيزيکي و بروز اکلامپسي در دست نيست. در واقع با آنکه اثرات مفيد فعاليت فيزيکي در کاهش احتمال هيپرتانسيون ايديوپاتيک کرونر و تيپ 2 ديابت کاملاً شناخته شده است. اطلاعات زيادي در مورد نقش فعاليت فيزيکي درکاهش بيماريهاي هيپرتانسيو حاملگي در دست نيست و حدود 10 سال قبل، Marcox وهمکارانش در يک بررسي شاهد مورد روي زنهاي کانادايي اعلام کردند در زنهايي که در 20 هفتهي اول حاملگي فعاليتفيزيکي منظم داشتند، احتمال پرهاکلامپسي در مقايسه با زنهاي حاملهيي که فعاليت فيزيکي نداشتند، 43% کمتر ميباشد. در بررسي مذکور، تأثير فعاليت فيزيکي قبل از حاملگي و تأثير فعاليتهاي معمول روزانه مانند راه رفتن و از پله بالا رفتن براحتمال بروز اکلامپسي، بررسي نشده است. هيچ بررسي مستندي در مورد رابطهي وقوع پرهاکلامپسي با فعاليت فيزيکي مادر وجود ندارد.American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) رهنمودهايي براي تمرينهاي بدني خانمهاي حامله منتشر کرده است. اين رهنمود در مورد نوع، شدت، و مدت مناسب فعاليت فيزيکي توضيحي نداده است. به همين دليل بررسي تحقيقاتي ما به اين موارد ميپرازد.
نتايج:
-I فعاليت فيزيکي درضمن حاملگي:
در زنهايي که در 20 هفتهي اول حاملگي فعاليت فيزيکي داشتند احتمال بروز پرهاکلامپسي در مقايسه با زنهاي حاملهيي که فعاليت فيزيکي نداشتند 34% کمتر بود. اين موضوع، غير وابسته به سن مادر، نژاد مادر، دفعات ازدواج مادر، سيگار کشيدن مادر در ضمن حاملگي و (Body Mass Index) BMS مادر قبل از حاملگي و تعداد دفعات حاملگي مادر ميباشد.
با بررسي دقيقتر متوجه شديم که مدت زمان فعاليت فيزيکي در هفته با احتمال بروز پرهاکلامپسي نسبت عکس دارد. حداکثر شدت فعاليت فيزيک مادر نيز بااحتمال بروز پرهاکلامپسي، نسبت عکس دارد. در زنهايي که فعاليت فيزيکي خفيف تا متوسط داشتند، در مقايسه با زنهايي که فعاليت فيزيکي نداشتند،احتمال بروز پرهاکلامپسي 24% کمتربود.
هرچه فعاليت فيزيکي در حاملگي بيشتر باشد،احتمال بروز پرهاکلامپسي بيشتر و بيشتر، کاهش مييابد به طوري که اين کاهش تا 54% نيز ميرسد. هر چه ميزان مصرف انرژي در ضمن انجام فعاليت فيزيکي، بيشتر باشد، ريسک بروز پرهاکلامپسي بيشتر کاهش مييابد. به طوري که در زنهايي که 1/5 ساعت در هفته فعاليت شديد مانند آهسته دويدن، دويدن و يا رقصيدن دارند يا 2/5 ساعت در هفته فعاليت فيزيکي متوسط مانند تند راه رفتن دارند، احتمال بروز پرهاکلامپسي در مقايسه با زنهايي که فعاليت فيزيکي ندارند، حداقل 40% کاهش مييابد.
در مرحلهي بعد ما ارتباط راه رفتن و ريسک بروز پرهاکلامپسي را بررسي کرديم. تقريبا 50% بيماران و 59% افراد شاهد اظهار کردند که در ضمن بارداري بيشتر از يک مايل در روز راه ميروند. به طور کلي بين احتمال بروز پرهاکلامپسي و مسافت پيادهروي روزانه بر حسب مايل، ارتباط خطي وجود ندارد. (تند راه رفتن با سرعت متوسط 3 مايل در ساعت) در مقايسه با عدم راه رفتن، سبب کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي به ميزان 30 تا 33% ميشود به طوري که اين موضوع غير وابسته به کل مسافت پيموده شده است. به منظور حذف اکثر فعاليت فيزيکي شديد مطالعه را تکرار و محدود به فعاليت فيزيکي خفيف تا متوسط کرديم و باز به اين نتيجه رسيديم که بروز پرهاکلامپسي با سرعت راه رفتن نسبت عکس دارد ولي ربطي به کل مسافت پيموده شده ندارد. از بين زنهايي که روزي 2 مايل پياده روي ميکردند در آنهايي که تند (با سرعت حداقل 3 مايل در ساعت) راه ميرفتند48 % کمتر بود.
از پله بالا رفتن، باعث کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي ميشود. با اين حال بررسي را در سه گروه تکرار کرديم: گروهي فعاليت فيزيکي نداشتند، گروهي فعاليت فيزيکي خفيف تا متوسط داشتند و گروهي فعاليت فيزيکي شديد داشتند. نتيجه اين بود که در هر سه گروه، در زنهايي که از پله بالا رفتند در مقايسه با زنهايي که هيچگونه فعاليت فيزيکي قابل توجهي نداشتند احتمال بروز پرهاکلامپسي کمتر بود. در زنهايي که غير از پله بالا رفتن (1 تا 4 بار در روز) فعاليت ديگري نداشتند، در مقايسه با زنهايي که هيچ گونه فعاليت فيزيکي قابل توجهي نداشتند، احتمال بروز پرهاکلامپسي،2 % کمتر بود. به منظور بررسي تأثير ميزان بافت چربي مادر در حاملگي، بررسي را تکرار کرديم. به اين ترتيب که رابطهي احتمال بروز پرهاکلامپسي با ميزان مصرف انرژي و فعاليت فيزيکي را در دو گروه، يکي با وزن نرمال و ديگري با وزن بالاتر از نرمال(BMI قبل از حاملگي به ترتيب 25 کيلوگرم بر مترمربع بار بر با 25 کيلوگرم بر مترمربع) بررسي کرديم. نتيجه اين بود که در هر دو گروه بين ميزان فعاليت فيزيکي و مصرف انرژي و احتمال بروز پرهاکلامپسي، نسبت عکس وجود داشت.
-II فعاليت فيزيکي درضمن يکسال قبل ازحاملگي:
به طور کلي فعاليت فيزيکي در ضمن يکسال قبل از حاملگي باعث کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي ميشود گرچه تأثير آن کمتر از فعاليت فيزيک در ضمن حاملگي است. فعاليت فيزيکي در ضمن يکسال قبل از حاملگي باعث کاهش بروز احتمال پرهاکلامپسي به ميزان33 % ميشود. در مقايسه با زنهايي که فعاليت فيزيکي ندارند احتمال بروزپرهاکلامپسي نسبت عکسضعيف بامدت زمان فعاليت فيزيکي دارد. فعاليت فيزيکي خفيف تا متوسط در ضمن يکسال قبل از حاملگي در مقايسه با عدم فعاليت فيزيکي، سبب کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي نشد. ولي فعاليت فيزيکي شديد قبل از حاملگي سبب کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي به ميزان 60% شد. به خصوص در افرادي که ميزان مصرف انرژي آنها Met Hours Per Week 21/9 تا36/8 بود.
بين احتمال بروز پرهاکلامپسي و مسافت پيادهروي روزانه قبل ازحاملگي بر حسب مايل، رابطهي خطي وجود ندارد. در زنهايي که قبل از حاملگي روزانه يک مايل پيادهروي داشتند در مقايسه با آنهايي که نداشتند احتمال بروز پرهاکلامپسي 12 تا 24% کاهش يافت که ازنظر آماري قابل توجه نميباشد. از پله بالا رفتن در زمان يکسال قبل از حاملگي احتمال بروز پرهاکلامپسي را کاهش ميدهد ولي نه در حدي که از نظر آماري قابل توجه باشد. در زنهايي که فعاليت فيزيکي آنها قبل از حاملگي قابل توجه نبود، در زنهايي قبل ازحاملگي در حدود ضعيف تا متوسط بود و در زنهايي که فعاليت فيزيکي آنها قبل ازحاملگي شديد بود هرچه بالا رفتن از پلهها بيشتر بود کاهش احتمال بروز پرهاکلامپسي بيشتر بود.
-III فعاليت فيزيکي قبل و در ضمن حاملگي:
در نهايت ما اثر توامان فعاليت فيزيکي قبل از حاملگي و در ضمن حاملگي را بر احتمال بروز پرهاکلامپسي بررسي کرديم. به اين منظور زنها را از چهار گروه انتخاب کرديم که عبارت بودند از: زنهايي که يک سال قبل، در ضمن حاملگي فعاليت فيزيکي خاصي نداشتند، زنهايي که فقط يکسال قبل ازحاملگي فعاليت فيزيکي قابل توجهي داشتند، زنهايي که فقط در ضمن حاملگي فعاليت فيزيکي قابل توجهي داشتند و زنهايي که هم يکسال قبل از حاملگي و هم در ضمن حاملگي فعاليت فيزيکي قابل توجهي داشتند. نتيجه اين بود که در زنهايي که هم يکسال قبل از حاملگي و هم در ضمن حاملگي فعاليت فيزيکي قابل توجهي داشتند (در مقايسه با آنهايي که يکسال قبل و در ضمن حاملگي فعاليت فيزيکي خاصي داشتند) احتمال بروز پرهاکلامپسي 41% کاهش داشت.
دستهها:آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, زنـان و زایـمـان, ورزش و تـنـدرسـتـی
د کـــتـــر ســـرد ا ر Dr. Serdar
رنگین کمان