بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

بهداشت ناخن ها

ناخن ها از مواردي هستند که ميتوانند خيلي مورد توجه قرار گرفته وجذاب باشند و نشاندهنده عادات شخصي فرد نيز باشند. ناخنها علاوه بر اينکه از نظر زيبايي مورد توجه هستند ولي اعمال مهمي را نيز انجام مي دهند.

آنها در برداشتن اجسام و لمس آنها و محافظت از انگشتان موثر مي باشند. ناخن ها توسط سلول هاي زنده پوستي انگشتان دست و پا ايجادمي شوند و از کراتين که يک پروتئين سخت است و در پوست و مو يافت مي شود توليد مي شوند. ناخن شامل قسمتهاي مخلتف است:  1- صفحه ناخن که قسمت  قابل مشاهده است ناخن روي انگشت دست و پا مي باشد. 2- بستر ناخن شامل پوست زير صفحه ناخن است. 3- ماتريکس که ناحيه زير کوتيکول و قسمت مخفي ناخن است و جايي است که رشد ناخن در آنجا صورت ميگيرد. 4- لانولا يا ماهک قسمتي از ماتريکس است که به رنگ سفيد و هلالي شکل بوده و اغلب روي ناخن هاي شست مشخص تر مي باشد. 5- کوتيکول شامل بافتي است که روي انتهاي داخلي ناخن را مي پوشاند. 6- چين هاي ناخن که پوستي راست که ناخن را از سه طرف در بر مي گيرد.

ناخن ها، مثل موها از قسمت ماتريکس رشد مي کنند همانطوريکه سلول هاي قديمي تر بطرف خارج مي آيند، سلول هاي نو جايگزين آنها مي شوند. آنها متراکم شده و يک صفحه سخت را تشکيل مي دهند. ميانگين سرعت رشد ناخنها از ميلي متر روزانه مي باشد. عواملي که روي رشد ناخن اثر ميگذارند شامل سن، زمانهاي متفاوت در هر سال، سطح فعاليت و ارث مي باشند.

رشد ناخن هاي دست سريعتر از ناخن هاي پا مي باشد. در فصل تابستان رشد ناخن ها سريعتر از زمستان است. ناخن ها روي دستي که با آن فعاليت انجام مي شود يعني دست راست رشد سريعتر دارند و رشد ناخن در مردها سريعتر از زنان است بجز در حاملگي و سن پيري.

رشد ناخن ها تحت تاثير بيماريها، اختلالات هورموني و سن قرار ميگيرند.

بيماري هاي شايع ناخن

با توجه به در معرض قرارداشتن ناخن ها، آنها تحت تاثير عوامل مختلف قرار ميگيرند. بيماري هاي ناخن در حدود 10 درصد ازکل بيماري هاي پوستي را شامل ميشوند. بسياري از ما در زماني ناخن هاي لاي در مانده است و يا از ناخن در پوست فرو رفته رنج برده ايم و يا دچار عفونت هاي جزئي ناخن شده ايم. اغلب صدمات جزيي ناخن خودبخود التيام مي يابند. اگر چه آنها ممکن است تا زماني که ناخن جديد رشد مي کند بد شکل و نازيبيا باشند. آسيب هاي شديدتر ناخن ها ممکن است نياز به درمانهاي تخصصي داشته باشند.

علائمي که مشکلات ناخن را نشان مي دهند شامل تغيير رنگ ناخن ها و تغيير در شکل ناخن ها، تورم پوست اطراف ناخن ها درد، پيدايش خطوط سفيد و يا سياه، فرورفتگي هاي خطوط طولي و عرضي در صفحه ناخن ها مي باشند که در اين موارد بايد به متخصص پوست مراجعه کرد.

نقاط سفيد

اينها بطور شايع روي ناخن ها ديده مي شوند و معمولا عودکننده هستند. اين نقاط سفيدرنگ در اثر آسيب به ناحيه ماتريکس يا قاعده ناخن در زماني که سلولهاي ناخن در حال تشکيل شدن هستند رخ مي دهند و معمولا جاي نگراني وجود ندارد.

خونريزيهاي خطي

انتشار عروق خوني در بستر ناخن مي تواند ايجاد خطوط عمودي زير صفحه ناخن کند. اينها نيز بدنبال ضربه به ناخن و يا مصرف داروي خاص و بيماري هاي خاص ناخن ايجاد شوند. بهرحال ضربه شايعترين علت است. خونريزي خطي خودبخود بهبود مي يابند.

ناخن در  گوشت فرورفته

اين مشکل شايعي مي باشد. انگشت بزرگ پا بخصوص مستعد است. چيدن نامناسب ناخن ها، استفاده از کفش هاي تنگ مي تواند باعث افزايش انحناي ناخن شده و کناره هاي ناخن در  پوست کنار ناهن فرو رفته و باعث پيدايش عفونت و درد شديد مي شود. جهت درمان اين وضعيت بايد قسمت فرورفته در پوست بريده شود و جهت عفونت نيز درمان صورت گيرد.

عفونتهاي قارچي

اين عفونتها در حدود 50 درصد از بيماري هاي ناخن را تشکيل مي دهد و درمان آنها نيز مشکل است. اين عفونت در ناخن هاي با شايع تر از ناخن هاي دست رخ مي دهند و در اين موارد انتهاي ناخن را بستر ناخن جدا مي شود و پوسته هاي سفيد، سبز، زرد يا سياه زير صفحه ناخن انباشته مي شوند و کم کم تحت فوقاني ناخن و پوست قاعده ناخن را نيز درگير مي کنند. ناخن هاي پا مستعدتر هستند چونکه اين عفونتهاي قارچي بيشتر محدود به نواحي مرطوب و گرم و محل هاي تحمل کننده وزن مي شوند. عفونتهاي مخمري مثل کانديدا در ناخن هاي دست شايعترند بخصوص اگر دستها مرتبا در آب باشند و يا شخص مبتلا به ديابت بشاد.

عفونت هاي باکتريايي

قرمزي، تورم و درد چين هاي ناخن اغلب دليل عفونت باکتريايي است. شايعترين علت ضربه به ناخن ها يا پوست اطراف يا در معرض قرارگرفتن، آب و مواد شيميايي است.

تومورها و وارتها (زگيل ها)

تومورها و زگيل ها در هر قسمتي از ناخن ممکن است رخ دهند بهر حال صفحه ناخن تغيير شکل يافته و يا در اثر رشد تومور يا زگيل تخريب مي شود. تومورهاي ناخن به دو نوع خوش خيم و بدخيم تقسيم مي گردند. شايعترين انوع خوش خيم همان زگيل ها هستند که عفونتهاي ويروسي بودن که پوست اطراف و زير صفحه ناخن را گرفتار مي کنند. آنها دردناک بوده و مي توانند ايجاد محدوديت درحرکت و استفاده از انگشتان بکنند.

درمان زگيل ها شامل فريزکردن آنها يا بکاربردن ترکيبات شيميايي جهت برداشت آنها مي باشد. اگر زگيل ها يا تومورها بداخل چين ناخن توسعه يابند ممکن است جهت برداشت آنها نياز به جراحي توسط متخصص پوست گردد.

پوريازيس

پوريازيس يک بيماري مزمن پوستي است که بصورت لکه هاي قرمز پوسته دار روي پوست ظاهر مي شود و در حدود 10تا 50 درصد از بيماران با پوريازيس و 80 درصد از افرادي که از آرتريت هاي التهابي پوريازيسي رنج مي برند گرفتاري ناخن دارند. شايعترين مشکل فرورفتگي هاي نقطه اي، خطوط طولي و عرضي و تغيير رنگ ناخن مي باشد. تغيير رنگ قرمز قهوه اي زير ناخن به علت جداشدن صفحه ناخن از بستر ناخن است.

خونريزي هاي خطي و لايه لايه شدن ناخن، تورم و قرمزي پوست اطراف قاعده ناخن همه از علائم پوريازيس مي باشند و علائم پوريازيس ناخن در ناخن هاي دست بيشتر قابل توجه مي باشد.

عادت به دستکاري کردن ناخن ها

جويدن ناخن يک مشکل شايع بخصوص در بچه ها مي باشد. اگر چه با افزايش سن اين عادت ترک مي شود ولي در ارتباط با اضطراب مي باشد. اين مشکل نه تنها باعث بدشکل شدن ناخن مي شود همچنين راهي براي انتقال عفونتها از طريق انگشتان دست به دهان و برعکس مي شوند، خوردن ناخن ها باعث آسيب به پوست اطراف ناخن هم مي شود. اينکه چگونه مي توان اين عادتر ا از بين برد، از ماليدن مواد با مزه تلخ روي ناخن ها و يا استفاده از لاکهاي ناخن مخصوص مي تواند کمک کننده باشند.

بيماري هاي ناخن مي توانند در توانايي در برداشت اشياء کوچک روي طريقه راه رفتن و حس لمس اثر گذارند. در سن پيري ممکن است افزايش استعداد به عفونتهاي قارچي وجود دارد چون در اين سن ضخامت ناخن ها افزايش يافته، جريان خون کاهش مي يابد و داروهاي مختلفي که افراد مسن استفاده مي کنند روي ناخن ها اثر مي  گذارد. در کل بيماري هاي ناخن به آهستگي به درمان جواب مي دهد که اين بخاطر سرعت رشد آهسته ناخن و کاهش جذب داروها در ناخن مي باشد.

درمان ها عموماً به دو دسته جراحي و غيرجراحي تقسيم مي شوند. درمانهاي جراحي براي برداشت تومورها و يا اصلاح ناهنجاريهاي ناخني بکار مي روند و درمانهاي غيرجراحي بصورت استفاده از مواد موضعي و يا داروهاي خوارکي مي باشد.

ناخن  به عنوان علامتي از سلامتي

يک ناخن مي تواند سلامت کلي بدن را آشکار کند. بسياري بيماري ها و مشکلات حدي مي تواند باعث تغييرات در ناخن ها شود و بسياري از دکترها ناخن ها را در حين معاينه بيمار دقيقا معاينه مي کنند. از بيماري هايي که روي ناخن اثر مي گذارند موارد زير را مي توان نام برد:

بيماري هاي کبدي که ايجاد ناخن هاي سفيد مي کند.

بيماري هاي کليوي که ايجاد نيمي از ناخن سفيد و نيمي صورتي مي کند.

بيماري هاي قلبي که بستر ناخن قرمز مي شود.

بيماري هاي ريوي که ناخن زرد و ضخيم با رشدي آهسته مي گردد.

کم خوني باعث بيرنگ شدن بستر ناخن مي شود.

مراقبت از ناخنها

از آنجاييکه بسياري از بيماري هاي ناخن ناشي از عدم مراقبت از آنهاست، رعايت بهداشت صحيح ناخن کمک زيادي به سالم بودن ناخن مي کند.

جهت مراقبت از ناخنها موارد زير را بايد در نظر داشت:

·        خشک و تميز نگه داشن ناخن ها

اين کار باعث محافظت ناخن ها از باکتريها و ديگر ارگانيسم ها و تجمع آنها در زير ناخن مي شوند.

·        اگر ناخن هاي پا ضخيم هستند و بسختي چيده مي شوند:

خيس کردن آنها در آب نمک ولرم 5 تا 10 دقيقه و بکاربردن کرم اوره 10 درصد که در داروخانه ها موجود است کمک به نرم شدن آنها مي کند.

·        ناخن ها بايد بصورت عرضي و صاف چيده شوند.

·  کوتيکول ناخن نبايد برداشته شود. چون مي تواند ناخن را مستعد به عفونت کند

·        از جويدن ناخن خودداري شود.

·  در صورتي که ناخن در کناره ها فرورفته به متخصص پوست مراجعه شود و از دستکاري خودداري گردد.

·  در صورت پيدايش هرگونه نامنظمي و ناهمواري به درماتولوژيست مراجعه شود. تعميرات ناخني شامل تورم و درد مي تواند علامتي از يک مشکل جدي باشد و با پيدايش يک خط عمودي سياه يا قهوه اي بخصوص اگر جديد باشد بايد به متخصص پوست ؟ باشد که به دنبال ملانوم ناخن ايجاد مي شود و يا بتواند بدنبال يک خال خوش خيم يا خونريزي ناشي از ضربه باشد و همچنين مي تواند به علت عفونت قارچي رخ دهد. بهرحال بايستي حتما توسط يک متخصص پوست بررسي  گردد.

تهیه کننده : گیتی صادقیان   ww.pezeshkonline.ir

Filed under: پـوسـت،مـو و زيـبـايـی

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,636,963 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: