بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

اوتيسم یا در خود فرو ماندگی

دکتر بهاره آزادی

افراد مبتلا به اوتيسم در دنياى خود تنها مانده اند ، بى تفاوت به نظر مى رسند، ناتوان از ايجاد و پيشبرد روابط عاطفى با ديگران هستند و اغلب قادر به درك افكار ، احساسات و نيازهاى ديگران نمى باشند.مدت ها پيش از آنكه تشخيص برايشان مطرح شود، والدين شك دارند كه چيزى متفاوت در مورد كودكشان وجود دارد. در زير به چند نمونه اشاره مى كنيم:

شايان از زمان تولد متفاوت با ديگر نوزادان به نظر مى رسيد در سنينى كه كودكان از برقرارى ارتباط با ديگران لذت مى برند و علاقه مند به كشف محيط اطرافشان هستند ،  شايان بى حركت در تختش مى نشست و به جغجغه و ساير اسباب بازى هايش توجه نمى كرد از نظر رشد و تكامل سير طبيعى را طى نكرد. قبل از آنكه چهار دست و پا راه برود ايستاد و زمانى كه شروع به راه رفتن كرد بر روى پنجه راه مى رفت. در ۳۰ ماهگى هنوز قادر به تكلم نبود و خواسته هايش را با جيغ زدن و فرياد بيان مى كرد. ساعت ها مى نشست و به يك اسباب بازى خيره مى شد.

سارا در دوران نوزادى پراحساس و شاد بود. در ۶ ماهگى مى توانست بنشيند و چهار دست و پا راه برود. در ۱۰ ماهگى شروع به راه رفتن كرد و قادر بود كلمات ساده را بيان كند. يك روز در ۱۸ ماهگى مادرش متوجه شد كه تنها در آشپزخانه نشسته و با تمركز و مداومت چرخ هاى جاروبرقى را مى چرخاند به طورى كه صداى مادرش كه نام او را صدا مى زند نمى شنود. بعد از آن به تدريج سارا توانايى تكلم را از دست داد و ارتباطش با ديگران قطع شد. اسباب بازى هايش را مى ليسيد يا بو مى كرد. مرتباً در خانه راه مى رفت و پى درپى چراغ ها را روشن و خاموش مى كرد. اگر كسى مانع كارش مى شد، قشقرق به پا مى كرد.

مهران  ۷ ساله علاقه زيادى به منظم كردن اشيا داشت. ماشين هايش را در يك رديف مى چيد و اگر اين نظم به هم مى خورد عصبى مى شد. آداب خاصى را رعايت مى كرد. از يك مسير مشخص در منزل حركت مى كرد. به نظر مى رسيد در مدرسه علاقه اى به ارتباط با ديگران ندارد. تماس چشمى مناسبى برقرار نمى كرد. كلمات و جملات را بدون درك و به صورت طوطى وار تكرار مى كرد. از كودكى علاقه زيادى به چرخيدن و حركات چرخشى داشت. مدت ها به حركت پنكه و ماشين لباسشويى خيره مى ماند. به صحبت هاى اطرافيان پاسخ نمى داد. به طورى كه ابتدا به نظر مى رسيد ناشنوا است. در تست هاى شنوايى انجام شده مشخص شد كه مهران از نظر شنوايى مشكلى ندارد. براى هر سه كودك تشخيص اوتيسم مطرح شد.

اوتيسم يك اختلال تكاملى است كه بر حيطه هاى مختلف تعاملات اجتماعى ، مهارت هاى ارتباطى، ارتباط كلامى و غيركلامى تأثير مى گذارد. اختلال در تعاملات اجتماعى به صورت تماس چشمى خفيف، بى تفاوتى و روابط شخصى محدود، ناديده گرفتن ديگران و عدم بروز واكنش هاى محبت آميز مشخص مى شود. اختلال در مهارت هاى ارتباطى نيز به صورت تأخير يا فقدان تكلم، ناتوانى در شروع گفت وگو، تكرار كلمات و عبارات به صورت كليشه اى و به كارگيرى نامناسب آنها بدون درك مفاهيم نمود مى يابد. همچنين رفتارها، فعاليت ها و علايق آنها كليشه اى، تكرارى و محدود است. آداب خاصى را رعايت مى كنند ( مثلاً غذاهاى خاصى مى خورند ) به دور خود مى چرخند. از چرخاندن اشيا و حركات چرخشى لذت مى برند. حركات تكرارى در بدن دارند. مثل تكان دادن دست ها ( مانند بال زدن ) ، جلو و عقب رفتن مكرر، ضربه به سر و صورت تكرارى و مداوم.

علائم اين اختلال معمولاً در سه سال اول زندگى بروز مى كنند.علت اصلى آن شناخته نشده است و در پسران شايع تر از دختران است. اين اختلال به صورت يك طيف است. حدود دو سوم كودكان مبتلا به اوتيسم درجاتى از عقب ماندگى را نشان مى دهند، قادر به تكلم نيستند و علائمى به صورت خودآزارى و ديگرآزارى نشان مى دهند. گروهى ديگر بهره هوشى نرمال دارند و در بعضى زمينه ها ( مانند نقاشى ) بسيار توانا هستند.

 علائم هشدار 

در صورت مشاهده اين علائم در كودك خود براى ارزيابى بيشتر به پزشك متخصص مراجعه كنيد:

– کودك تا ۶ ماهگى لبخند نزده يا در چهره اش حالتى از هيجان و بيان احساسات ديده نمى شود.

 تا ۱۲ ماهگى غان و غون نكرده است.

تا ۱۶ ماهگى كلمه اى به زبان نياورده است.

تا ۲۴ ماهگى عبارات معنى دار دو كلمه اى به كار نبرده است.

در هر سنى، توانايى هاى قبلى خود ( مهارت هاى اجتماعى، تكلم و…) را از دست داده است. اغلب والدين در سنين ۱۴ تا ۱۵ ماهگى متوجه مشكلى در كودك خود مى شوند اما معمولاً منتظرند به اين اميد كه با رشد كودك شرايط تغيير كند.

آيا اميدى به درمان كودكان مبتلا به اوتيسم هست؟

نكته مهم اين است كه در صورت مشاهده هرگونه رفتار غيرطبيعى در هر سنى مراجعه به متخصص اولين قدمى است كه والدين بايد به آن بپردازند. در درجه اول روانپزشكان كودك و نوجوان و سپس روانپزشكان و روانشناسان راهنماهاى خوبى خواهند بود. بسيارى از والدين هنگامى كه تشخيص اوتيسم براى كودكشان مطرح مى شود رويكرد مناسبى ندارند. گروهى كودك خود را نزد متخصص هاى مختلف مى برند به اين اميد كه تشخيص ديگرى برايش مطرح شود. گروهى اميد و آرزويى را كه براى كودكشان داشتند نقش بر آب مى بينند و از هرگونه اقدامى نااميد مى شوند. گروهى مشكلات فرزندشان را انكار مى كنند و به اميد علاج فورى هستند. امروزه بيش از هر زمان ديگرى مى توان به كودكان مبتلا به اوتيسم كمك كرد. مداخله زودرس شامل آموزش هاى ويژه، حمايت خانواده و در بعضى موارد درمان دارويى به بسيارى از كودكان مبتلا به اوتيسم در رسيدن به تجربه زندگى هرچه طبيعى تر كمك خواهند كرد. برنامه هاى آموزشى ويژه مى توانند ظرفيت كودكان را در يادگيرى، برقرارى ارتباط با ديگران و تعاملات اجتماعى افزايش دهد و همزمان مى تواند شدت رفتارهاى مخرب را كاهش دهد. درمان دارويى نيز در كاهش شدت علائم مؤثر است.

امروز اميد زيادى به پيشرفت كودكانى است كه درمان مناسب و مؤثرى گرفته اند حتى بسيارى از كودكانى كه از نظر ذهنى ، عقب افتاده اند در انجام كارهاى مشخصى مثل پوشيدن لباس و فعاليت هايى نظير آشپزى ومهارت هايى را كسب خواهند كرد. گروهى ديگر مهارت هاى تحصيلى مانند خواندن، نوشتن، محاسبات ساده را به دست خواهند آورد. بعضى دبيرستان را تمام مى كنند و گروهى نيز به دانشگاه مى روند. گروهى از كودكان مبتلا به اوتيسم نيز كه در زمينه هايى مانند نقاشى، موسيقى، انجام محاسبات وتوانايى خاصى دارند، حتى بسيار بيشتر از افراد طبيعى، پيشرفت هاى چشمگيرى نشان مى دهند.

نكته مهم شروع هرچه سريع تر مداخلات درمانى است. اما نكته مهم تر اين است كه هيچگاه براى شروع درمان دير نيست. نوجوانى زمان خوبى براى شايان  بود. او در اين سنين بسيار آرام بوده، رفتارهاى محبت آميز بيشترى از او سر مى زد، اجتماعى تر شده بود و در مكالمات روزمره شركت مى كرد. دارو باعث كنترل رفتارهاى پرخاشگرانه او شده بود و به ندرت به هنگام عصبانيت چيزى را پرت مى كرد يا مى شكست. اكنون در ۲۰ سالگى به كار اشتغال دارد. از سر زدن به والدينش لذت مى برد، اما هنوز به نظم و ترتيب اهميت ويژه اى مى دهد. به محض اينكه به منزل مى رسد، مبلمان را جابه جا مى كند و همان ترتيب قبلى كه با آن آشناست را انتخاب مى كند.

سارا در ۶ سالگى بعد از سال ها شروع به حرف زدن كرد. جملاتى مى ساخت كه براى ديگران قابل فهم بود. اكنون در ۱۳ سالگى، وسواس مداوم براى روشن و خاموش كردن چراغ ها را از دست داده است و تنها در زمانى كه هيجان و استرس زيادى دارد، اين رفتار را نشان مى دهد. در مدرسه پيشرفت خوبى داشته است. اما به نظر مى رسد هنوز تمايلى به بازى كردن با ديگران ندارد. اما به نظر مى رسد نسبت به محيط اطراف و ساير افراد آگاهانه تر رفتار مى كند. انگار متوجه تفاوت خود با ساير كودكان شده است.

مهران در ۴ سالگى در يك برنامه آموزشى شركت كرده است و در منزل، مادرش آموزش هايى به او مى دهد. اكنون تماس چشمى بيشترى برقرار مى كند و شروع به صحبت كرده است. مهارت هاى چشمگيرى نيز از خود نشان مى دهد. حافظه قوى اى دارد. با وجودى كه هنوز به صراحت صحبت نمى كند اما مى تواند برنامه هاى تلويزيونى را تعريف كند و آنها را نمايش دهد.

Filed under: آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, اطـفـال, روانـشناسی و خـانـواده

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,636,964 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: