بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

گمیشان امروز آبسکون دیروز

آبسکون از جمله مناطق در روزگاران گذشته بود.نویسنده گمنام کتاب حدود العالم می نویسد:«آبسکن شهرکی است به ناحیت دیلمان بر کران دریا،آبادان وجای بازرگانان همه جهان است که به دریای خزران بازرگانی کنند واز وی کیمخته و ماهی گوناگون خیزد» و لسترنج در این باره می گوید:«بندرگاه شهر گرگان و استرآباد در دریای خزر جزیره آبسکون بود که با هر یک ازاین دو شهر یک روز راه فاصله داشته است.

 

 

 

 

وی به نقل از اصطخری ابن حوقل جغرافیادانان قرن چهارم می نویسد:«آبسکون بازار بزرگی برای داد وستد ابریشم است واز ثغوریست که در مقابل ترکان وقبایل غز قرار دارد وبندر تجارتی سواحل دریای خزر است که از آنجا به گیلان حمل ونقل تجارتی می شود دژ محکمی که از آجر ساخته شده شهر را محافظت می کند و مقدسی آنرا لنگرگاه بزرگ گرگان و دریای خزر دانسته است.» (1)

 

 

 

شهرت آبسکون باعث شده تا همچنانکه یاقوت می گوید دریای خزر را غالبا دریای آبسکون نام نهند.موقعیت آبسکون نه فقط در برقراری روابط تجاری و بازرگانی نقش به سزایی داشت بلکه گاه شاهد حوادث مهمی بوده است از جمله این اتفاقات پناه بردن سلطان محمد خوارزمشاه است.(2)

 

موقعیت وجایگاه امروزی آبسکون همواره مورد بحث مورخان وجغرافیدانان است دکتر منوچهر ستوده درباره موقعیت آبسکون می نویسد: اگر در مدت 50 سال حاشیه جنوب شرقی بیش از 1 کیلومتر پیشروی داشته است پس در مدت 757 سال می بایست در حدود 13 تا 14 کیلومتر پیشروی کرده باشد از این رو بندر آبسکون وجزیره ای که در آن سلطان محمد خوارزمشاه ساعت های آخر عمرش را گذراند باید در خشکی افتاده باشد» (3)

 

دکتر ستوده که برای کتاب خود بارها به این منطقه سفر کرد درباره آبسکون می نویسد:« کوره سو تپه ای است عظیم در 7 کیلومتری شرق گمش تپه با ارتفاع حدود 7 تا 8 متر و مساحتی حدود 8 هکتار آجرهای قالب بزرگ دوران ساسانی و آجرهای قالب کوچکتر وسفالهای رنگین لعابی فراوان روی تپه دیده می شود.بر مزار تپه گورستانی قدیمی و ترکمنی واقع است که نشانه های قبیله وتمغا ها بر سنگهای آن دیده می شود مسیر قدیمی رودخانه معروف به کهنه گرگان نزدیک این تپه است .عظمت تپه ،وجود آثار ادوار مختلف تاریخی در آن ونزدیک بودن آن به مسیر کهنه گرگان مارا بر آن داشت تا بندر آبسکون قدیم را در اینجا بدانیم.کاوشها و مطالعات دقیق تر حدس ما را تایید یا رد خواهد کرد او همچنین به نقل از موراویو (Muraview) 1823 م- 1123 هـ ق می نویسد:« بنا به ساکنان گموش تپه این محل تا زمان اخیر جزیره بوده است» وادامه می دهد «گموش تپه در زمان رابینو 1327 هـ ق در کنار مسیر اصلی گرگان رود و در فاصله 2 کیلومتری از مصعب آن قرار داشته است بعید نیست که گموش تپه امروز روزی جزیره ای به نام آبسکون بوده است» (4)

 

ستوده برای اثبات این امر ار کنت ونیوویچ که در سال 1781 م به ایران آمد می نویسد که : او (ونیووچ) جزیره ای در گمش تپه دیده است. (5) عقب نشینی آب دریای خزر امر مورد قبول است چنانچه «هون تینگ تون جغرافی دان آمریکایی معتقد است سطح دریای خزر در زمان اسکندر 150 پا بالاتر از سطح کنونی آن بوده است. (6)البته بر خلاف دکتر ستوده یکی از اهالی گمیشان که آشنایی با تاریخ دارد « گمش تپه (جیک) واقع در یک کیلومتری شمال گمیشان را که هم اکنون قبرستان اهالی است آبسکون می داند.(7)

 

منابع :

 

(1)لسترنج سرزمینهای خلافت شرقی شرکت انتشارات علمی (2)تاریخ مغول اقبال آشتیانی عباس ص 40 (3)باستان شناسی وهنر ایران 32 مقاله در بزرگداشت عزت ا… نگهبان مرکز نشر دانشگاهی سال 1378 (4)مجله کیهان فرهنگی سال 8 شماره 4 (5)از آستارا تا استاراباد ستوده منوچهر مجلد پنجم ص 473 انتشارات انجمن آثار و مفاخر فرهنگی (6)ایران باستان پیرنیا ص 154 (7)مجله هفته نامه سپیده شنبه 14 آبان 1383

گزارش از :سایت  گميشان

 

 

 

 

 

Advertisements

دسته‌بندی شده در: آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, خواندنـیـها از شـهرسـتانهـا

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,607,600 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: