بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

هپاتیت A ، علت ، پیشگیری ، علائم ، تشخیص ، درمان

هپاتیت A یک بیماری ویروسی است که از طریق آب و غذای آلوده منتقل می شود. این بیماری معمولا خود به خود بهبود یافته و عوارض دراز مدت کبدی ندارد.

 

عامل اين بيماري ويروس هپاتيت A مي‌باشد كه در كبد تكثير يافته و از طريق مدفوع دفع مي‌شود.

 

چگونگي انتشار ويروس

 

معمولاً از طريق خوردن آب و غذايي كه قبلاً با مدفوع بيمار آلوده شده‌اند، منتقل مي‌شود. در اكثر نقاط دنيا اين بيماري از طريق نوشيدن آب آلوده منتقل مي‌شود (به دليل نقص در سيستم آب و فاضلاب) اما از طريق خوردن ميوه و سبزيجات خام (كه با آب آلوده آبیاری شده و شسته نشده باشند) و يا غذاهايي كه كاملاً پخته نشده باشند نيز منتقل مي‌شود. در صورتي كه آشپز و ديگر تهيه‌كنندگان غذا، به هپاتيت A مبتلا باشند و پس از اجابت مزاج بدون شستن دست‌هاي خود به تهيه غذا مبادرت ورزند، كساني كه از آن غذا استفاده كنند، امكان ابتلا به هپاتيت A را دارند. همچنين نشستن دست‌ها پس از تعويض پوشک بچه و خوردن ميوه‌ و سبزيجات نشسته كه با فاضلاب آبياري شده‌اند همگي شانس ابتلا به هپاتيت A را افزايش مي‌دهند. در مهدكودك‌ها امكان بروز ناگهاني بيماري زياد است چرا كه ممكن است كودكان به مدفوع خود دست زده و سپس اشيا و اسباب‌بازي‌هايي كه اطفال ديگر از آنها استفاده مي‌كنند را لمس نمايند. ويروس هپاتيت A به ندرت از طريق خون منتقل مي‌شود و انتقال اين ويروس از طريق عرق و ادرار صورت نمي‌گيرد. برخي از افراد فكر مي‌كنند ابتلا به هپاتيت A شانس ابتلا به ايدز را بالا مي‌برد. در حالي كه هيچ گونه ارتباطي به ايدز نداشته و شانس ابتلا به آن را افزايش نمي‌دهد.

 

 

دوره سرايت بيماري (بيماري‌زايي)

 

علائم 50-15 روز (7-2 هفته) و بطور متوسط 30 روز پس از ورود ويروس به بدن بروز مي‌نمايند. مدفوع و ترشحات بدن 2 هفته قبل از بروز علائم بالاترين ميزان ويروس را دارا مي‌باشند. در اين زمان بيشترين امكان انتقال ويروس وجود دارد. اما پس از بروز علائم نيز احتمال انتقال ويروس وجود دارد.

 

 

پیشگیری 

 

 

واكسن هپاتيت A مؤثرترين راه پيشگيري از هپاتيت A مي‌باشد و اگر هر دو نوبت آن تزريق شود 100-94% ايمني ايجاد خواهد كرد. بطور معمول در كشور ما واكسيناسيون علیه هپاتيت A صورت نمي‌گيرد.

 

توجه به نكات زير جهت پيشگيري از هپاتيت A الزامي است :

 

در منزل قبل از طبخ غذا و بعد از هر بار اجابت مزاج دست‌هاي خودرابا آب وصابون بشوئيد.

ظرف‌ها را با آب داغ و محلول پاك‌كننده كاملاً تميز نمائید.

به كودكان خود بياموزيد كه اسباب‌بازي‌هاي خود (خصوصاً اسباب و وسايل مشترك با كودكان ديگر) را به دهان نبرند.

اگر به پاكيزگي آب و غذايي شك داريد از مصرف آن بپرهيزيد.

در مركز نگه‌داري اطفال (مهدكودك‌ها) كاركنان بايد به نكات زير توجه نمايند :

 

استفاده از دستكش پلاستيكي يك‌بار مصرف هنگام تعويض پوشك كودك

شستن دست‌ها و تعويض دستكش‌ها قبل از اين كه اقدام به تعويض پوشك كودك ديگري نمایند

تميز كردن بدن كودك هنگام تعويض پوشك

 

تشخیص زودرس

 

در صورتي كه به هپاتيت A مبتلا نشده‌ايد و يا واكسن آن را دريافت نكرده‌ايد چنانچه احتمال آلوده شدن با ويروس هپاتيت A را مي‌دهيد حتماً با پزشك خود مشورت كنيد. چرا كه دريافت ايمونوگلوبولين در 2 هفته اول تماس با ويروس از بروز علائم هپاتيت A جلوگيري مي‌نمايد.

 

انجام واكسيناسيون براي كاركنان بيمارستان‌ها، رستوران‌ها و مهدكودك‌ها به صورت معمول توصيه نمي‌شود و چنانچه شاهد بروز ناگهاني هپاتيت A باشيم، افراد در معرض خطر بايد يك دوز ايمونوگلوبولين دريافت نمايند.

 

 علائم  

 

  علائم بيماري معمولاً در فاصله 15 تا 50 روز (بطور متوسط 7-2 هفته) پس از ورود ويروس هپاتيت A به بدن ايجاد مي‌شود. علائم معمولاً خفيف بوده و غالباًافراد متوجه آن نمي‌شوند (خصوصاً در كودكان كمتر از 6 سال). در كودكان بزرگ‌تر و بالغين علائم اوليه شبيه به بيماري‌هاي درگيركننده معده مي‌باشد و عبارتند از :

 

احساس خستگي زياد

تب

درد عضلاني

سردرد

درد ناحيه فوقاني راست شكم زير دنده‌ها (محل قرارگيري كبد)

حالت تهوع

بي‌اشتهايي و كاهش وزن

يرقان (زرد شدن پوست بدن و سفيدي چشم) كه گاهي همراه با تيره شدن ادرار و بيرنگ شدن مدفوع مي‌باشد و در كودكان و نوجوانان كمتر شيوع دارد.

علائم هپاتيت A معمولاً 2 هفته به طول مي‌انجامد و پس از بروز علائم ،ويروس‌هاي موجود در مدفوع بيمار كاهش يافته و شانس انتقالشان به ديگران خيلي كم مي‌شود.

 

 

کی به پزشک مراجعه کنم  

 

 

در صورتي كه فرد مبتلا به هپاتيت A ، دچار كم‌آبي شديد ثانويه به استفراغ و يا عدم تحمل مايعات گشته و يا علائم نارسايي كبد را نشان داد سريعاً با پزشك تماس بگيريد.

 

علائم نارسايي كبد :

 

تحريك‌پذيري و بیقراری زياد

عدم توانايي فكر كردن صحيح

خواب آلودگي زياد

از دست دادن هوشياري

تورم صورت ،دستها، شکم و پاها

خونریزی از بینی ،دهان، مقعد (شامل خون در مدفوع) و خونریزی زیر پوستی

با پزشك خود سريعاً تماس بگيريد در صورتي كه :

 

علائم بالا را مشاهده كرديد.

يكي از افراد در محل زندگي شما مبتلا به هپاتيت A مي‌باشد.

در رستوران و يا محل ديگري كه سبب بروز ناگهاني موارد زيادي هپاتيت A شده است، غذا خورده اید.

فرزند و يا فرد ديگري از خانواده در مهدكودكي كه بروز ناگهاني موارد زيادي هپاتيت A در آن اتفاق افتاده، بوده‌است.

شريك جنسي شما به هپاتيت A مبتلا شده است.

پیگیری:

هپاتيت A معمولاً بدون ایجاد عارضه بهبود می یابد و نیاز به پیگیری ندارد. اما حتماً به پزشك مراجعه نمايئد تا مشخص شود که نوع هپاتیت شما A بوده است، زيرا تمام انواع هپاتيت در شروع علائم يكساني دارند. با يك آزمايش خون مي‌توان نوع هپاتيت (A-B-C) را تشخيص داده و از انتقال آن به ديگران جلوگيري نمود.

 

به چه كساني مي‌توان مراجعه نمود :

 

پزشكان عمومي

متخصصين اطفال

متخصصين داخلي

متخصصين عفونی

اگر دچار عوارض هپاتيت شده‌ايد مجموعه‌اي از يك متخصص بيماري‌هاي گوارش و كبد و متخصص بيماري‌هاي عفوني مي‌توانند به شما كمك نمايند.

 

آزمون های تشخیصی  

 

 

گرفتن تاريخچه پزشكي و انجام معاينات دقيق تا حدود زيادي مي‌تواند در تشخيص هپاتيت A كمك‌كننده باشد. سؤالاتي كه معمولاً پزشك از شما مي‌پرسد عبارتند از :

 

به كجا سفر كرده‌ايد؟

آيا خود و يا فرزندانتان ساعاتي از روز را در مهدكودك مي‌گذرانيد؟

آيا با فرد مبتلا به هپاتيت A زندگي مي‌كنيد؟

اگر امكان ابتلاي شما به هپاتيت A وجود داشته باشد بايد آزمايش خون انجام دهيد تا عملكرد كبد و التهاب آن مشخص شود. در آزمايش شما موارد زير درخواست مي‌گردد :

 

بيلي‌روبين: افزايش بيلي‌روبين مطرح كننده هپاتيت است.

آلبومين: كاهش ميزان آلبومين مطرح كننده هپاتيت و ديگر مشكلات کبدی است.

زمان پروترومبين (PT): كه عبارت است از مدت زماني كه طول مي‌كشد تا خون منعقد شود كه اگر غيرطبيعي باشد مطرح كننده مشكل كبدي است.

آنزيم آلانین آمينوترانسفراز (ALT): در بيماري‌ها و آسيب‌هاي كبدي بالا مي‌رود.

آنزيم آسپارتات آمينوترانسفراز (AST): در بيماري‌هاي قلبي و كبدي بالا مي‌رود.

آنزيم آلكالين فسفاتاز (ALP): مقادير بالاي ALP مطرح كننده آسيب كبدي است.

لاكتات دهيدروژناز (LDH) : بسياري از بيماري‌ها سبب افزايش LDH مي‌شوند.

آزمايشات ديگر جهت تشخيص هپاتيت A نيز معمولاً انجام مي‌شود. اگر آزمايشات فوق التهاب كبد را مطرح سازند، آنتي‌بادي ضدويروس هپاتيت A در خون شما اندازه‌گيري مي‌شود كه اگر اين آنتي‌بادي وجود داشته باشد مطرح كننده ابتلا به هپاتيت A مي‌باشد و اگر علت هپاتيت شما، ويروس هپاتيت A نبود پزشك به ويروس هپاتيت B و C وابشتاین بار ويروس (عامل بيماري موترنوكلئوز عفوني) شك خواهد كرد و براي تشخيص آنها آزمايشات لازم را درخواست مي‌نمايد.

 

 

 درمان  

 

 

اكثراً هپاتيت A خودبه‌خود بهبود مي‌يابد و احتياجي به درمان ندارد. استراحت در منزل و خوردن غذاهاي مناسب و نوشيدن مقدار كافي آب، مي‌تواند به روند بهبودي شما كمك نمايد.

 

ويروس هپاتيت A معمولاً باعث درگيري كبد به مدت طولاني نمي‌شود و بيش از 99% بيماران بهبود مي‌يابند. درموارد نادري بيماري پيشرونده كبد منجر به نارسايي برق‌آساي (فولميننت) كبد مي‌شود كه ممكن است منجر به مرگ شده و يا نیاز به دريافت پيوند كبد باشد.

 

مراقبت در خانه:

 

مراقبت‌هاي خانگي در بهبود علائم و جلوگيري از انتشار بيماري به ديگران مؤثر مي‌باشد:

 

کاهش فعاليت‌ها و متناسب كردن آن با سطح توان خود : استراحت طولاني در بستر نيز مي‌تواند روند بهبودی شما را به تأخير اندازد. دائماً در بستر استراحت نكنيد. فعاليت خود را با نياز و توان جسماني خود تنظيم كنيد. از حضور در محل كار يا مدرسه اجتناب كنيد مگر اين كه سطح كار شما متناسب با وضعيت جسماني شما باشد. از ورزش‌هاي سنگين بپرهيزيد. رفته رفته كه بهبود مي‌يابيد به تدريج به كار معمول خود بازگرديد چرا كه شروع كردن سريع فعاليت‌هاي قبلي مي‌تواند سبب بيمار شدن مجدد شما شود.

تغذيه مناسب : علي‌رغم بي‌اشتهايي سعي كنيد تغذيه كافي و مناسبي داشته باشيد و وعده‌هاي غذايي را در تعداد بيشتر و حجم‌ كمتر ميل كنيد معمولاً حالت تهوع با گذشت روز بدتر مي‌شود. لذا سعي كنيد وعده اصلی را در صبح خورده و بقيه وعده‌ها سبك‌تر شود. پزشكان معمولاً رژيم پر پروتئين – پركالري را پيشنهاد مي‌كنند. اما اگر مبتلا به حالت تهوع هستيد سعي در حفظ تعادل رژيم غذايي (متناسب با تمايل و اشتهاي خود) نمائيد.

از كم آب شدن بدن خود بپرهيزيد : حفظ ميزان آب بدن خصوصاً اگر استفراغ مي‌كنيد بسيار مهم است. اگر بيش از 2 بار در يك روز استفراغ كرده‌ايد حتماً به پزشك يا اورژانس مراجعه نمائيد. مقدار كافي آب بنوشيد. در صورت تحمل مي‌توانيد از آب ميوه و گوشت نيز استفاده كنيد (چرا كه اين‌ موادكالري نيز دارند). مي‌توانيد از نوشيدني‌هاي انرژي‌زاي ورزشي استفاده كنيد كه سبب جبران مواد معدني و الكتروليت‌هايي كه طي استفراغ از دست داده‌ايد مي‌شوند. برخي از افراد مبتلا به هپاتيت A دچار استفراغ، تهوع و كم آب شدن بدن مي‌شوند كه در صورت شديد بودن علائم نياز به بستري در بيمارستان و دريافت مايعات وريدي و دارو جهت كنترل علائم فوق دارند.

اجتناب از الكل و داروها : هپاتيت متابوليسم الكل و برخي داروها را مختل كرده و سبب تشديد و يا تضعيف اثر آنها در بدن مي‌شود. همچنين الكل و برخي داروها سبب آسيب كبدي مي‌شوند. در صورتي كه از هر گونه دارو از جمله داروي گياهي استفاده مي‌كنيد پزشك خود را در جريان قرار دهيد.

كنترل خارش بدن: در صورت داشتن خارش با پزشك خود مشورت نمائيد تا دارو های ضد خارش برای شما تجویز شود.

جلوگيري از گسترش و انتقال ويروس: آگاه كردن افرادي كه با شما زندگي كرده و يا رابطه جنسي دارند از اين كه شما مبتلا به هپاتيت A هستيدبسیار مهم است چراکه اگر اين افراد در مدت 2 هفته از تماس با شما ايمونوگلوبولين دريافت كنند در پيشگيري از هپاتيت A و يا كاهش علائم آن مؤثر خواهد بود. دستان خود را بعد از اجابت مزاج و تعويض پوشك و قبل از تهيه غذا با آب و صابون شستشو دهيد.

درمان دارويي:

 

درمان دارويي براي هپاتيت A وجود ندارد و بهترين راه پيشگيري از هپاتيت A انجام واكسيناسيون مي‌باشد كه بين 100-94% ايمني ايجاد خواهد كرد (در صورتي كه هر 2 دوز آن تزريق شود). البته واكسن در افرادي كه نقص سيستم ايمني دارند مانند مبتلايان به ايدز چندان مؤثر نمي‌باشد.

 

اگر عليه هپاتيت A ايمن نشده‌ايد (چه از طريق واكسيناسيون و چه از طريق ابتلاي قبلي) و در تماس نزديك با بيمار مبتلا به هپاتيت A هستيد بايد يك نوبت ايمونوگلوبولين دريافت نمائيد. در صورتي كه در فاصله 2 هفته پس از تماس ایمونوگلوبولین دريافت شود تا 85% مؤثر خواهد بود.

 

درمان جراحي:

 

هپاتيت A يك بيماري ويروسي است و نيازي به درمان جراحي ندارد. عده بسيار كمي از افراد (معمولاً افرادي كه بيماري مزمن كبد دارند و يا افراد با سن بالا) دچار نارسايي كبد در اثر آلودگي با ويروس هپاتيت A مي‌شوند كه در اين صورت هپاتيت برق‌آسا ناميده مي‌شود كه تهديد‌كننده حيات بوده و برخي از افراد در اين شرايط احتياج به پيوند كبد خواهند داشت.

http://www.rcgld.org

 

 

 

Advertisements

دسته‌بندی شده در: آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, عـفـونـت و مـیکـروب شـنـاسـی

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,602,333 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: