بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

گفتگوی با پروفسور پرويز قديريان در ارتباط با سرطان

گفتگوی طاهره ساعدی با پروفسور پرويز قديريان

 

مشاور سازمان جهاني بهداشت و رئيس بخش تحقيقات دانشگاه مونترال کانادا در گفتگوي اينترنتي با خراسان: فقط ده درصد مواد نگهدارنده غذاهاي آماده بي‌ضرر است

پروفسور پرويز قديريان مشاور سازمان بهداشت جهاني در زمينه اپيدميولوژي سرطان و ايدز و استاد دانشکده پزشکي دانشگاه مونترال و دانشگاه مک‌گيل در کانادا و موسس و رئيس واحد اپيدميولوژي مرکز تحقيقات پزشکي دانشگاه مونترال در سال 1319 در سنگسر متولد شد. وي پس از دريافت ليسانس علوم تغذيه در ايران و فوق ليسانس علوم پزشکي از دانشگاه نبراسکا در آمريکا در سال 1361 موفق به دريافت ديپلم آمار حياتي و دکتراي اپيدميولوژي سرطان از دانشگاه لندن شد. از قديريان تاکنون بيش از 250 مقاله علمي و ده‌ها کتاب، به ويژه اطلس جغرافيايي بيماري‌هاي مزمن مانند سرطان، بيماري‌هاي قلبي و MS به زبان‌هاي انگليسي و فرانسه و بيش از 800 مقاله در زمينه تغذيه و بهداشت به زبان فارسي منتشر شده است.

 

پروفسور قديريان کارشناس و مشاور سازمان بهداشت جهاني در زمينه سرطان، تغذيه و بيماري ايدز بوده و همچنين مشاور وزارت بهداري کانادا نيز مي‌باشد. وي در زمينه اپيدميولوژي سرطان به ويژه رابطه تغذيه و سرطان تحقيقات و پژوهش‌هاي بسياري انجام داده که نتايج آنها در ژورنال‌هاي علمي معتبر بين‌المللي به چاپ رسيده است.

پروفسور قديريان عليرغم مشغله فراوان به تقاضاي خبرنگار دانش و فناوري خراسان براي مصاحبه اينترنتي جواب مثبت داد.

 

سرطان چيست؟

– نوعي رشد غيرطبيعي و نامنظم سلول‌هاي بافت بدن را که در صورت عدم کنترل موجب مرگ مي‌شود، سرطان مي‌گويند. غالبا سلول‌هايي از غدد سرطاني جدا شده و از طريق گردش خون و لنف به بخش‌هاي ديگر رفته، استقرار مي‌يابند و در آنجا نيز به تکثير بي‌قاعده و بي‌رويه خود ادامه مي‌دهند و غده‌هاي جديدي را به وجود مي‌آورند.سرانجام بافت‌هاي غيرطبيعي غده‌هاي سرطاني، اختلالاتي در کار و وظيفه اعضاي مبتلا شده به وجود مي‌آورند و علائم بيماري سرطان را ظاهر مي‌کنند.

علت سرطاني شدن سلول‌ها چيست و چه عواملي در بروز آن موثر است؟

– هنوز به درستي روشن نيست، ولي مشخص است شخصي که معتاد به دخانيات است امکان مبتلا شدنش به سرطان ريه و سرطان‌هاي ديگر بيشتر از بقيه افراد است. يا مصرف الکل و نوشيدني‌هاي الکلي باعث افزايش بروز سرطان‌هاي دهان، مري و سينه مي‌شود، رژيم غذايي حاوي مقدار زيادي مواد چربي مخصوصا چربي حيواني و کمبود فيبر و سلولز با افزايش ايجاد سرطان‌هاي روده بزرگ و لوزالمعده و… رابطه مستقيم دارد. مهم اين است که تمام اين عوامل سرطان‌زا باعث تغييراتي در سلول‌هاي بدن شده و ازدياد بي‌رويه و سرطاني شدن آنها را موجب مي‌شوند.

چند نوع سرطان داريم و آيا اصولا تقسيم‌بندي خاصي براي سرطان وجود دارد؟

-تقريبا يکصد نوع سرطان در بدن انسان ايجاد مي‌شود که هر کدامشان علل مخصوصي دارند و علائم بروز و چگونگي درمان و پيشگيري آنها متفاوت و بعضي قابل کنترل است و دسته‌اي نيز به سرعت رشد مي‌کند و موجب مرگ انسان مي‌شود. به طور کلي سرطان‌ها را در چند گروه مي‌توان خلاصه کرد:1- کارسينوما که اصولا پوست بدن، بافت‌هاي مخاطي و پوششي، غدد و اعضاي داخلي بدن را مبتلا مي‌کند 2-سارکوما، که به طور کلي بافت‌هاي ماهيچه‌اي، پيوندهاي عصبي و استخوان‌ها را دچار مي‌کند 3- سرطان خون يا لوسمي که بافت‌هاي سازنده خون را بيمار مي سازد و بالاخره لنفوم که سيستم لنفاوي بدن را مبتلا مي‌کند.

 

مهم‌ترين عامل بروز سرطان چيست؟

– سالانه 10 ميليون نفر در دنيا به سرطان مبتلا مي‌شوند و 7 ميليون نفر نيز بر اثر آن از بين مي‌روند. طبق يک آمار دقيق، 35 درصد سرطان‌ها به علت بدي تغذيه و 30 درصد نيز در اثر مصرف سيگار به وجود مي‌آيد. داشتن سابقه بيماري‌هاي مزمن عفوني موجب 10 درصد سرطان‌هاست. بيماري‌هاي دستگاه تناسلي به ويژه بيماري‌هاي عفوني 7 درصد سرطان‌هاي اين قسمت از بدن را به وجود مي‌آورند و عوامل شغلي 6 درصد باعث بروز سرطان‌ها مي‌شوند. البته در اين ميان زمينه ژنتيکي هم موثر است.

يکي از مهم‌ترين کارهاي شما در زمينه اپيدميولوژي سرطان، بر روي سرطان‌هاي مري و پانکراس است در اين زمينه شما به چه نتايجي دست يافتيد؟

مهم‌ترين دستاوردهاي گروه تحقيقاتي که من سرپرست آنها بودم رابطه برخي عادات و آداب غذايي به ويژه نقش چاي داغ در بروز سرطان مري است. در حقيقت مي‌توان گفت با همکاري سازمان بهداشت جهاني و 15 سال تحقيق بر روي عادات و آداب غذايي مردم خوب ترکمن صحرا، من اولين محقق ايراني بودم که امکان رابطه چاي داغ و نيز امکان فاميلي و ارثي بودن سرطان مري را در شمال ايران مطرح و پايان نامه‌ام را نيز در همين زمينه تدوين کردم.

در زمينه سرطان پانکراس با همکاري سازمان بهداشت جهاني و آژانس بين المللي تحقيقات سرطان و محققان 5 کشور مختلف دنيا تحقيقاتي انجام داديم که نتيجه به دست آمده حاکي از اين بود افرادي که سابقه بيماري‌هاي مربوط به آلرژي و آسم و اگزما دارند خيلي کمتر از ديگران در معرض بروز سرطان پانکراس هستند و اين ممکن است در مورد سرطان‌هاي ديگر نيز صحت داشته باشد که نتايج اين تحقيق باعث شده هم اکنون ده‌ها گروه تحقيقاتي پيرامون مصون ماندن عده‌اي در برابر بروز برخي سرطان‌ها به پژوهش مشغول باشند.

مسئله ديگر در اين زمينه ارتباط مستقيم مصرف نمک زياد با سرطان پانکراس است که اولين بار گروه تحقيقاتي که من سرپرست آن بودم به آن پي برد.

شما در رابطه با تغذيه و بروز سرطان تحقيقات بسياري انجام داده‌ايد، در رابطه با آنها کمي توضيح دهيد؟

– در چند دهه گذشته بررسي‌هاي علمي نشانگر نقش عوامل محيطي در بروز 90 درصد سرطان‌ها بوده است. اين عوامل خطر در پيرامون زندگي ما عبارتند از غذا، شغل، شيوه زندگي و عوامل ديگر که نقش تغذيه در سرطان از عوامل ديگر چشمگيرتر است و همانطور که گفتم 35 درصد سرطان‌ها با نوع تغذيه مرتبط است. علل بروز

 

سرطان در اثر تغذيه بدين شرح است:

چگونگي تهيه و پختن غذا در پاره‌اي از موارد باعث ايجاد مواد سرطان‌زا مي‌شود. انواع گوشت‌ها اگر سرخ، کبابي و يا دودي شوند مواد سرطان‌زا در آنها ايجاد مي‌شود همچنين اگر روغن‌ها بسيار داغ شده و بسوزند و يا چندين بار از آنها استفاده شود شماري از ميکروب‌ها و قارچ‌ها که باعث فساد موادغذايي مي‌شوند ترکيبات سرطان‌زا به وجود مي‌آورند مانند قارچي که باعث فساد بادام زميني، غلات و حبوبات مي‌شود ( اکسپر ژيلوس فلاووس). ماده سمي افلاتوکسين که باعث فساد برخي موادغذايي مي‌شود، عامل بروز سرطان کبد در کشورهاي استوايي است، پاره‌اي از ترکيبات و ترشحات بدن ممکن است حامل مواد سرطان‌زا باشند به عنوان مثال شيره معده ممکن است «ران- نيتروزو» را که يک ماده سرطان‌زا است در دستگاه گوارش ايجاد کند يا در درون مثانه نيز نيتريت‌هاي ادرار و مواد آمينه در مجاورت يکديگر مواد سرطان‌زا به وجود مي‌آورند که براي جلوگيري از تشکيل آن بايستي از آنتي‌اکسيدان‌ها مانند ويتامين ث کمک گرفت، افراط در مصرف چربي‌هاي حيواني و گوشت قرمز نيز ممکن است در بروز سرطان کولون نقش داشته باشد، لازم به ذکر است که در پيشگيري از سرطان کولون الياف غذايي و يا فيبرها نقش سازنده‌اي ايفا مي‌کنند. روي، مس و برخي املاح و فلزات نيز مسئول بروز پاره‌اي سرطان‌ها گزارش شده‌اند که توصيه مي‌شود از مصرف زياد ويتامين‌ها و نمک‌هاي کاني بدون مشورت با پزشک خودداري شود. از سوي ديگر نزديک به 500 ماده شيميايي به نام‌هاي مواد نگهدارنده و افزاينده و رنگ‌ها هنگام تهيه غذاهاي آماده شده به کار گرفته مي‌شوند که تنها 50 نوع از آنها قانوني و بي‌زيان اعلام شده‌اند. مصرف الکل جذب مواد سرطان‌زا را آسان مي‌کند و چاي داغ نيز در بروز سرطان نقش دارد.

بنابراين بهتر است مصرف چربي را تا 30 درصد کاهش دهيم، بر مصرف ميوه، سبزي، غلات و حبوبات بيفزاييد مصرف غذاهاي آماده را کاهش دهيد. از زياده‌روي در مصرف غذا بپرهيزيد چرا که بين بروز سرطان و پرخوري، افزايش وزن و چاقي ارتباط مستقيم وجود دارد.

بر اساس تحقيقات بخش اپيدميولوژي تغذيه و سرطان دانشکده پزشکي دانشگاه مونترال که من مديريت آن را برعهده دارم ليکوپن، رنگدانه موجود در گوجه‌فرنگي که قرمزي آن را سبب مي‌شود مي‌تواند از سرطان لوزالمعده پيشگيري کند. بر اساس همين پژوهش‌ها مصرف سبزي‌هاي تيره رنگ و گوجه‌فرنگي بسيار موثر است.

شما درمورد ايدز هم کار کرده‌ايد در اين زمينه به چه نتايجي رسيده‌ايد و هم اکنون روي چه پروژه‌هايي مشغول به کار مي‌باشيد؟

 

– مهم‌ترين دستاوردهاي تحقيقات پيرامون ايدز ارتباط معکوس اين بيماري مهلک و آلرژي است به طوري که ويروس ايدز در بدن افرادي که مبتلا به نوعي آلرژي هستند متفاوت عمل مي‌کند و ممکن است تکوين بيماري ايدز را به تاخير اندازد.

در حال حاضر تيم اپيدميولوژي ژنتيک به سرپرستي من و با بودجه قابل ملاحظه‌اي که دولت کانادا به اين امر اختصاص داده، به سوي تمرکز بر تحقيق بر ارثي بودن بيماري‌هاي مزمن مخصوصا سرطان گرايش يافته است و در اين راه به نتايج ملموسي هم رسيده‌ايم از جمله گروه تحقيقاتي ما موفق به کشف 13 موتاسيون ژنتيکي براي سرطان سينه شده است.

– سالانه 10 ميليون نفر در دنيا به سرطان مبتلا مي‌شوند و 7 ميليون نفر نيز بر اثر آن از بين مي‌روند

– افرادي که سابقه بيماري‌هاي مربوط به آلرژي، آسم و اگزما دارند خيلي کمتر از ديگران در معرض خطر ابتلا به سرطان پانکراس هستند و اين مهم ممکن است درمورد سرطان‌هاي ديگر نيز صحت داشته باشد

reporter.ir

 

 

 

Filed under: آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, تـومـورهـای خـوش و بـد خـیـم

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,636,536 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: