بانک اطلاعات پزشکی پاراسات Medical Database Parasat

شمایل

* تشریح بیماریها * اخبار روز پزشکی * مسائل خانوادگی * خواندنیها از شهرستانها

کلياتي براي مقابله با سرماخوردگي

دکترعبدالپيمان علويان

سرماخوردگي حاد (common cold) عفونتي است که به وسيله‌‌ي متجاوز از 200 نوع ويروس مختلف ازجمله رينو ويروس و آدنوويروس در دستگاه تنفسي ايجاد شده و باعث ملتهب شدن مامبران‌هاي موکوس داخل بيني و حلق مي‌شود. احتقان بيني، گلو درد و ساير علائمي که گهگاه در اين مناطق بروز مي‌کند بر اثر همين التهابات است. در حنجره و طناب‌هاي صوتي هم اين ويروس‌ها ايجاد لارنژيت و دورگه شدن صدا مي‌کنند که موجبات نگراني‌خانواده‌ها و مراجعه‌ي آنها به مطب‌ها فراهم مي‌شود (خيال مي‌کنند بچه ديفتري گرفته).

 

 

علائم:

 

اگرچه معمولاً 2 تا 4 روز بعد از آلودگي خود را نشان مي‌دهند ولي گاهي هم سريعاً بر تعداد ويروس‌ها در بدن افزوده شده و سرماخوردگي حاد بروز مي‌کند که علائم مهم آن معمولاً گرفتگي بيني و آب ريزش است که ابتدا آبکي و بعداً غليظ‌تر شده وبه رنگ سبز مايل به قهوه‌يي درمي‌آيد. عطسه، اشک ريزش و خارش چشم‌ها، گلودرد، در نيامدن صدا، سرفه، احساس سنگيني در سر و سينه و سردرد از ديگر علائم آن هستند. بعضي اشخاص گاهي احساس سوزش در گلو، خستگي ملايم و تب مي‌کنند که اين تب معمولاً خفيف است ولي در بچه‌ها و نوجوانان تا 40 درجه هم بالا مي‌رود و تب و لرز و احساس سرما سرما بروز مي‌کند. در بزرگ‌ها وجود تب بالا همراه با درد بدن با  شدت بيشتر به احتمال زياد علائم آنفلوانزا (فلو) خواهد بود نه سرماخوردگي.

 

اگرچه  طول مدت دوام علائم بستگي به نوع ويروس دارد ولي معمولاً 7 تا 10 روز است و بيشتر آنها در عرض يک هفته تمام مي‌شوند. در صورتي‌که از 2 هفته بيشتر به درازا بکشد ممکن است بر اثر آلرژي باشد نه سرما خوردگي و يا اينکه عفونت ثانويه بر اثر باکتري‌ها حادث شده باشد. به طور کلي هر وقت سرماخوردگي بيشتر از 10 روز طول بکشد بايد بيمار را به يک دکتر نشان بدهند و مخصوصاً اگر گوش درد، درد در سر وصورت و تبي که بيشتر از 4 روز دوام داشته باشد و يا به 40 درجه برسد، به اين مجموعه اضافه شوند. متعدد بودن علائمي از جمله دوام داشتن گلو درد، در نيامدن صدا، تنگي نفس همراه با ويزينگ سينه، سرفه‌ي خشک و دردناک ممکن است به علت بروز پنوموني باشد که توجه بيشتري به طور اورژانس لازم دارد. صرفنظر از سن و سال و سکس احتمالاً هر کسي گهگاهي سرما مي‌خورد. در بچه‌هاي يکي دو ساله احتمال زيادي براي مبتلا  شدن به عفونت‌هاي ويروسي بيني وجود دارد و سالانه 6 تا 10 مرتبه آنها را مبتلا مي‌کند ولي در بالغان اين ميزان حدود 2 تا 5 مرتبه در سال است. خانم‌ها و مخصوصاً مادرهاي جوان 20 تا 30 ساله بيشتر از مردها دچار مي‌شوند که شايد به اين علت باشد که آنها با بچه‌هاي کم سن و سال بيشتر در تماس هستند تامردها. به تدريج که بچه‌ها بزرگتر مي‌شوند ممکن است نسبت به بسياري از ويروس‌هاي مولد سرماخوردگي ايمن شوند، تازه ممکن است مجدداً در سنين مدرسه رفتن، ابتلا به عفونت‌هاي ويروسي افزايش پيدا کند زيرا اين بچه‌ها تا آن موقع در معرض اينگونه ويروس‌هاي تيپ جديد قرار نگرفته‌ بودند، و به علاوه بچه مدرسه‌يي‌ها در موقعي که عطسه يا سرفه مي‌کنند نسبت به پوشاندن بيني و دهان خود بي‌توجهي مي‌کنند. بيشتر مردم به تدريج که بزرگتر مي‌شوند ايمني قابل ملاحظه‌يي نسبت به اين ويروس‌ها پيدا مي‌کنند و درنتيجه‌ گهگاه و به طور خفيف آلوده مي‌شوند.

 

به نظر مي‌رسد راه‌هاي اصلي ابتلا و انتقال ويروس، از طريق بوسيدن و تماس دست با دست باشد زيرا شخص مبتلا، با دست‌هاي خودش بيني و چشم‌ها را پاک مي‌کند و سپس با همين دست‌هاي آلوده به ويروس، دست‌هاي افراد غير آلوده را لمس مي‌کند و اگر شخص آلوده با سطحي مشابه دست دوستش 10 تا 15 دقيقه تماس بگيرد مثلاً با او کشتي بگيرد و يا آن طور که هر روز داريم مي‌بينيم بال به گردن به طرف مدرسه بروند آلودگي حتمي خواهد بود. سرفه مي‌تواند بيماري را تا حدي منتقل کند ولي عطسه‌هاي گوش خراش تا فاصله‌ي 3 تا 4 متري در هوا ويروس را انتقال مي‌دهند. در اتوبوس و مترو که مسافرها رخ به رخ نشسته هستند و يکي از آنها بدون پوشاندن دهان و بيني خود عطسه‌ي صدادار سر مي‌دهد تا 4 تا 5 رديف مقابل خود مردم را آلوده مي‌کند. تکه‌هاي نسبتاً درشت ترشحات عفوني تنفسي به ميزان کمتري در هوا انتقال پيدا مي‌کنند درحالي که تکه‌هاي کوچکتر عفوني در هوا به مدت بيشتري مي‌مانند و ديگران که درچنين هوايي تنفس مي‌کنند آلوده مي شوند.

 

کسي دقيقاً نمي‌داند که ويروس‌ سرماخوردگي چگونه منتشر مي‌شود اما بعضي از باورهاي عامه پسند در اين باره ناصحيح است. آنها مي‌گويند کوران هوا وهواي سرد عامل ايجاد آن است و مي‌گويند در هواي سردماندن يا زياده از حد گرم کردن اتاق مسبب آن است ولي اين‌ها درست نيستند. ورزش‌ کردن، رژيم گرفتن، لوزتين و لوزه‌ي سوم بزرگ را نمي‌توان عامل بروز سرماخوردگي دانست ولي تحقيقات نشان داده‌اند که استرس‌هاي عصبي، آلرژي‌هايي که گلو ومجاري بيني را آلوده  کرده باشند و سيکل‌ قاعدگي خانم ها ممکن است عاملي براي بروز اين عارضه باشند.

 

اين سوال براي مردم پيش مي‌آيدکه چطور در پاييز و زمستان شيوع سرماخوردگي زياد است؟ اين تغييرات فصلي ممکن است مربوط باشد به باز شدن مدارس در پائيز و همچنين هواي سرد زمستان سبب مي‌شود که بيشتر وقت مردم در چهار ديواري‌ها سپري شود و اين شانس به ويروس‌ها داده شود که از شخصي به شخص ديگر منتقل شوند. تغييرات فصلي با رطوبت نسبي در انتشار ويروس‌ها اثر مي‌گذارد زيرا بسياري از ويروس‌هاي سرماخوردگي در فصول سرد زمستان که ميزان رطوبت پايين است بهتر و بيشتر زنده مي‌مانند و به علاوه هواي سرد مامبرانهاي مجاري بيني و گلو را خشک مي‌کند وآنها را براي ايجاد عفونت‌هاي ويروسي آماده‌تر مي‌کند. تکرار مي‌کنم که اين بيماري اسمش «سرماخوردگي» است ولي با «سرما» ارتباطي ندارد.

 

 

کلياتي براي مقابله با سرماخوردگي:

 

تجويز مؤثري براي درمان اين بلاي تمام نشدني وجود ندارد. داروهاي ضد ويروس معمولاً در آنفلوانزا مؤثر هستند نه در سرماخوردگي حاد. پزشک معمولاً براي مريض سرماخورده آنتي بيوتيک نسخه‌نمي‌کند زيرا ويروس مسوول اين پديده به آنتي‌بيوتيک جواب نمي‌دهد ولي از طرف ديگر مريض‌هايي که پريودهاي عود کننده سينوزيت يا برونشيت و مکرراً گوش درد را تجربه دارند بايد به محض مشاهده‌ي اولين علامت به دکتر مراجعه کنند که مبادا عوارض بر جا بماند و پزشک براي مريض توضيح خواهد داد که اين ويروس‌ها چگونه گاهي شرايط عفوني را به وجود مي‌آورند و چرا بايد آنتي‌بيوتيک يا تدابير ديگري به کار گرفته شوند.

 

اگرچه درمان دارويي مؤثري براي ويروس‌هاي مولد سرماخوردگي نمي‌شناسيم ولي به هرحال مريض ناراحت است و بايد آرام‌تر شود. توصيه‌هايي که در اين موارد مي‌شود عبارتند از: استراحت در بستر (گران‌ترين تجويز)، نوشيدن مايعات فراوان، غرغره با آب نمک گرم براي رفع گلو درد (نصف قاشق چاي خوري نمک سديم در يک ليوان کوچک آب گرم) و گذاشتن ژله پترولئوم در سوراخ‌هاي خنک بيني براي نرم شدن. اگر از افشانه‌هاي بيني در همان اولين روز بروز علائم استفاده شود در کم شدن عطسه و کنژسيون بيني مؤثر واقع مي‌شود.

 

هيچگونه مطالعه‌ي مخصوص منجر به نتيجه‌يي که ثابت کند مصرف ويتامين ها و داروهاي گياهي در معالجه يا جلوگيري از ويروس‌هاي سرماخوردگي و حتي بهبود بخشيدن به علائم عفونت مؤثر باشند وجود ندارد ولي داروهاي بدون نسخه‌يي در دسترس هستند که در سبک کردن بعضي مسايل سرماخوردگي مؤثر واقع مي‌شوند.

 

وقتي شخصي علائم سرماخوردگي دارد، چه زن و چه مرد بايد در منزل بماند تا ديگران را آلوده نکند و ضمناً خودش در استراحت باشد تا زودتر خوب شود. از روش‌هاي متداول در خانه که در بهبودي اين بيماري مفيد واقع مي‌شوند يکي اين است که خانه گرم نگهداشته شود (نه خيلي گرم) ولي رطوبت و گرمي مخصوصاً از طريق شوفاژ بسيار سودمند خواهد بود وديگر اينکه دوش گرم بگيرند و در منزل در صورت امکان تهويه‌ي مطبوع وجود داشته باشد. تنفس در هواي مرطوب مانع خشک شدن کانال عبور هواي بيني مي‌شود و تخليه‌ي موکوس با فين کردن به راحتي صورت مي‌گيرد. براي نتيجه‌گيري بيشتر بايد با دستمال کاغذي يک طرف سوراخ بيني را بگيرند و طرف ديگر را فين کنند و برعکس و هر طرف را جداگانه و به طور کامل خالي کنند (هر طرف را جداجدا فين کنند و از فشار دادن دو طرفه‌ي بيني به طور همزمان بايد اجتناب شود زيرا تخليه به خوبي صورت نمي‌گيرد و تازه ممکن است وارد شدن فشارهمزمان دو طرفه، عفونت را به طرف گوش‌ها هدايت کند.)

 

نوشيدن مقدار زيادي مايعات (مخصوصاً آب در فصول گرما براي حفاظت کليه‌ها) باعث کم شدن موکوس در مجراي بيني و گرفتگي آن مي‌شود و به علاوه ممکن است جانشين مايعاتي شوند که از طريق تعريق و آب ريزش بيني هدر رفته‌اند و همچنين باعث هيدراته شدن کامل بافت‌هاي بدن شده و آنها را در برابر عفونت‌هاي بيشتر حفاظت مي‌کنند. سوپ گرم و ساير نوشيدني‌هاي گرم از جمله شير نشان داده‌اند که بعضي ازعلائم دستگاه تنفسي را برطرف مي‌کنند و گلو درد را سبک‌تر مي‌کن

دسته‌بندی شده در: آخـریـن مـطـالـب پـزشـکی, عـفـونـت و مـیکـروب شـنـاسـی

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

RSS پزشکی

بخشهای تخصصی

RSS تیتر اخبار جدید پزشکی

  • خطایی رخ داد! احتمالا خوراک از کار افتاده. بعدا دوباره تلاش کنید.

آرشیو

آمار سایت

  • 2,592,029 hits
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: